“I see a little silhouetto of a man” kelamlarını duyduğunuzda, “Scaramouche, Scaramouche, will you do the fandango?” diye uygun yanıtı vermemek inanılmaz zordur. Pek az kişi bu kelamların ne manaya geldiğini bilir. Queen’in “Bohemian Rhapsody” müziğindeki bu soru-cevap dizeleri, “supercalifragilisticexpialidocious” ve “google” ile birlikte İngilizcenin en sevilen saçmalıkları arasında yer alıyor.
Queen’in lideri Freddie Mercury Scaramouche’tan, bir İtalyan commedia dell’arte karakterinden, İspanyol folk dansı fandango’yu yapmasını isterken ne söylemeye çalıştığını kendisi bile tam anlayamamış olabilir. Telegraph‘a nazaran bir seferinde şarkıyı “rastgele kafiyeli saçmalık” diye nitelendirecek kadar ileri gitmiş. “Hayalci hissiyatı olan müziklerden biri. Bence beşerler sırf dinlemeli ve düşünüp müziğin onlara ne söylediğine kendileri karar vermeli.”
Bu ihtimamlı hayal, 50 yıldır dünyayı etkilemeyi sürdürüyor. Tam bir karaoke klasiği olan ve sarhoşluk âlemlerine eşlik eden harika bir müzik, gerçi şimdi kimse bunu Wayne’s World kadar düzgün yapamadı. Müzik, 1977’de Birleşik Krallık’ta 1952 ile 1977 ortasındaki En Âlâ Single unvanını kazandı. Ayrıyeten 2012’de UK’s Official Charts Company tarafından yapılan bir ankette seçmenler tarafından tüm vakitlerin 1 numaralı single’ı seçildi.
Şarkı, bu övgüleri türlü manilere karşın kazandı. Çıktığı esnada, plak şirketleri ve sanatkarlar Queen’in çılgın ve tuhaf “Bohemian Rhapsody” müziğinin asla tutmayacağını tez etmişlerdi. Fazla uzundu, fazla baş karıştırıcıydı. Buna karşın 23 Kasım 1975’te Birleşik Krallık’ta 1 numaraya yükseldi ve dokuz hafta boyunca yerini korudu. Böylelikle pop standartlarını sonsuza dek değiştirdi. O güne kadar ne Queen ne de öbür bir küme bu türlü bir müzik yapmayı denemişti, sözün tam manasıyla bir efsaneye dönüşmek üzere tasarlanmış bir müzikti.
Freddie Mercury, kitabına uymadı ve bütün müzik yazma geleneğine başkaldırdı. Bir kıta ve nakarat yerine, birbirinden daha ağır, daha teatral rock opera kısımları yazdı. Birebir bant üzerine 180 başka kanal kaydettiler. Freddie Mercury her seferinde, kendisinin de söz ettiği üzere, “birkaç Galileo” daha eklemek için geri dönüyordu. Rolling Stone’un haberine nazaran, bant o kadar incelmişti ki neredeyse ardı görünüyordu. Bittiğinde, yelpaze üzere açılan koro numarası altı dakikayı buluyordu, bu müddet nedeniyle plak şirketleri müziğin radyo programlarına uygun olmadığını tez ediyorlardı. Fakat küme müziğin nitekim özel bir müzik olduğunu biliyordu ve tavsiye almak için saygın DJ Kenny Everett’e gittiler. 1995’te verdiği röportajda kümenin imalcisi Roy Thomas Baker “Neşeli bir reaksiyon vermişti” diyor. “Bu müziğe bayıldım. O kadar uygun ki listelerde yeni bir yer icat etmek zorunda kalacaklar. Bir numara olmak yerine, yarım numara olacak!” Everett şarkıyı kısa kısımlar halinde çalmaya başladı, ta ki dinleyiciler tamamını duymak isteyene kadar. Diğer DJ’ler de kaydın kopyalarının peşine düştüler.
Efsanenin kalanını da hayranları yazdı. Müzik tıpkı vakitte çığır açıcı bir kliple sunuldu, tahminen de bir birinciydi. Müziğin manasını netleştirmeye ya da yeni bir mana eklemeye çalışmadı. Müziğin manasını soran kim olursa olsun Freddie Mercury’nin hışmına uğradı. Rolling Stone’a nazaran, bir seferinde “S.ktir et, hayatım, kendi şiirini tahlil etmesi beklenen makul bir şairden daha fazlasını söylemeyeceğim: Ne görüyorsan odur, canım” demişti.
Queen’in gitaristi Brian May, Greatest Görüntü Hits hakkında bir soru sorulunca “Bence Freddy ferdî hayatındaki sorunlarla savaşıyordu, bunları müziğe koymaya karar vermiş olabilir” demişti. “Kendini tekrar yaratmaya çalışıyordu… Akıllarda soru işaretleri bırakmanın en doğrusu olduğunu düşünüyorum.”
Kurt Cobain’den Katy Perry’ye kuşaklarca müzikçileri etkilemiş, parıltılı bir soru işareti. Birçok sanatkara pop müziğin kurallarının sırf yıkılmak için konduğunu hatırlatıyor. Kaç yoruma (Pink’ten Kanye West’e, Muppets’a kadar) ilham verdiğine bir bakmanız kâfi, ihtimallerin sonsuz olduğu aşikar.
*Bu yazı, Onur Sesigür tarafından Tom Barnes’ın mic.com’da yayımlanan makalesinden çevrilmiştir.
Size gereksinimimiz var. Buraya kadar geldiyseniz, hatırlatmak boynumuzun borcu. Türkiye üzere geleceği ziyadesiyle belgisiz bir ülkede, elimizden geldiğince nitelikli yayıncılık yapmanın imkanlarını araştırıyoruz. Güvenilirliğini global ölçekte yitirmiş medya alanında hâlâ güzel işler çıkarılabileceğini göstermek istiyoruz.
Bağımsız yayıncılığı desteklemeniz bizim için çok pahalı. vessaire’nin dağıtımının sürekliliğinin sağlanmasında ve daha geniş bölümlere ulaşmasında okurlarımızın üstlendiği sorumluluk özel bir mana taşıyor. vessaire’yi desteklemek için vessaire ana sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
