Türkiye’de fotoğrafın öncüleri ortasında yer alan Şahin Kaygun, 15 Şubat’a kadar süren kapsamlı bir stantla İstanbul Modern’de. Stantta Kaygun’un son devir işleriyle bir arada Memleketler arası Polaroid Koleksiyonu’na seçilen, hayli dikkat cazip erken periyot Polaroid fotoğrafları ve kolajları da yer alıyor.
Polaroid’ler üzerinde çalıştığı 1980’lerdeki toplumsal ruh halinin Kaygun’u içedönüklüğe, evvelki siyah-beyaz fotoğraflarına göre daha sembolik ve içerik odaklı dışavurumlara ittiği gözlemleniyor.
Yüzü kadraj dışında kalan ya da gözleri örtülü biçimde sergilenen nü figürlerin yanı sıra meyyit kuşların yinelenen kullanımı, standın küratörü Sena Çakırkaya tarafından Kaygun’un hayat ve mevti yorumlayışı olarak okunuyor. Kaygun, tahminen de gençliğinde Salzburg’da tanıştığı işlerin tesiriyle, hayat ve vefatı “fotoğraf çekerek değil, fotoğraf yaparak” anlatıyor.
Kaygun, karanlık odada negatifleri çeşitli formüllerle manipüle ettiği fotoğraflarda göz alıcı işler ortaya çıkarırken, fotoğrafları boyayarak ve kazıyarak işlerine derin bir ferdî iz bırakıyor.
Sanatçının alâmetifarikası Polaroidlerle bir arada geç periyot kolajları, sanat direktörlüğü ve direktörlük işleri de stantta yerini alıyor. Eleştirmenlerin övgüsünü kazanan Dolunay (1988) Kaygun’un fotografik vizyonunun güçlü bir tezahürü olarak belirirken, Dul Bir Kadın’ın (Atıf Yılmaz, 1985) açılış sekansında ve posterlerinde kullanılan grafik dizaynlar Kaygun’un öngörüsünün enteresan birer örneği olarak karşımıza çıkıyor.
Şahin Kaygun son devir çalışmalarından derlediği, British Museum’da sergilenen heykellerin fotoğraflarını çekip kolaj ve fotoğraflarında kullandığı Eski Vakit Denizleri seçkisinde ise heykellere müzenin “soğuk salonlarından” daha uygun bir etraf, daha sıcak bir yuva sağlama uğraşıyla insanlık tarihine bir hürmet duruşunda bulunuyor.
Kaygun’un hayat ve vefat çıkmazına, insanın karmaşıklığına baş yoran yaklaşımı, hiddet ve utanç izleri taşırken, vücut ve zihnin zarafetini muhafazayı başarıyor.
Yeryüzündeki 41 yılını şaşırtan ve kışkırtıcı sanat yapıtlarıyla süsleyip, 1992’de vakitsizce ortamızdan ayrılan Şahin Kaygun’un yaşasaydı şimdiki fotoğrafçılıktan nasıl besleneceğini ve onu nasıl besleyeceğini kestirmek imkânsız. Lakin yeniden de Kaygun’un akabinde gelen yahut arkasında kalan öteki sanatkarlara kıymetli bir ilham kaynağı olduğunu görmek güç değil.
Desteğiniz bizim için kıymetli. Buraya kadar geldiyseniz, hatırlatmak boynumuzun borcu. Türkiye üzere tabir özgürlüğünün daima tehdit altında olduğu bir ülkede, elimizden geldiğince nitelikli yayıncılık yapmanın imkanlarını araştırıyoruz. Güvenilirliğini global ölçekte yitiren medya alanında hâlâ âlâ işler çıkarılabileceğine inanıyor, eleştirel kanıyı müşterek bir toplumsal kıymete dönüştürmeyi hedefliyoruz.
Bağımsız yayıncılığı desteklemeniz bizim için ziyadesiyle pahalı. vessaire’nin dağıtımının sürekliliğinin sağlanmasında ve daha geniş bölümlere ulaşmasında okurlarımızın üstlendiği sorumluluk özel bir mana taşıyor. İmkanınız varsa, vessaire’yi desteklemek için vessaire ana sayfamızı ziyaret edebilirsiniz. Dayanağınız için şimdiden teşekkür ederiz, düzgün ki varsınız.
