M.Ö. 356’da Herostratos isminde genç bir adam, kendisini ölümsüz kılmak için dünyanın yedi mükemmelinden biri olan Artemis Tapınağı’nı yakar. Rus müellif Grigory Gorin ise 1972’de tarihin birinci “teröristi” olarak anılabilecek bu adamın hikâyesinden yola çıkarak Herostratos’u Unutun! oyununu müellif. Bu alaycı ve trajikomik hikâye, Haluk Bilginer’in çevirisi ve Muharrem Özcan’ın rejisiyle, Kundakçı adı altında Oyun Atölyesi tarafından sahneleniyor.
Efes kentinde sisteme başkaldıran Herostratos, Artemis Tapınağı’nı yakmasının akabinde zindana kapatılır ve isminin anılması bile yasaklanır. Halk tarafından seçilmiş hukuk adamı Kleon tarafından sorguya alınan bu genç adam, infazı sayesinde ölümsüzleşeceğini, herkesin ondan kelam edeceğini ve bir kahraman olarak kalacağını söyleyerek yargıcı çılgına çevirir.
Ancak, Herostratos için bu bir son değil, tersine bir başlangıçtır. Sözümona kusursuz işleyen nizamın açıklarını yeterli bilen, hukuk sisteminin adalet sağlamadığının farkında olan genç esnaf etrafındaki herkesi başa alır, sarhoşlara içki ısmarlayarak onları kazanmaya uğraşır, yazdığı papirüslerle ün salar ve yavaş yavaş bir kahramana dönüşür.
Halk infaz isterken, rabler ertelemeye karar verir. En büyük cezanın rabler tarafından verileceğine inanan Vali Tissafernes ise bu kararı kabul eder. Erteleme de yazdığı papirüsleri halka dağıtarak büyük şöhret kazanan, zindandan kentteki insanları yöneten bir Herostratos yaratır. Olaylar, Herostratos’un Efes Leydisi Klementina’yı bile baştan çıkarmasına kadar varır.
Gorin, hikâyesinin merkezine hukuk ve iktidar eleştirisini yerleştiriyor. Adalet, inanç, sistem, iktidar ve şöhret kavramlarını birbiriyle çarpıştırıp bir suçludan kahraman yaratıyor. Yahut şöyle demek daha hakikat olur: Bir hatalının nasıl bir kahramana dönüştüğüne şahit olmamızı sağlıyor. Üstelik en komik hâliyle…
125 dakikadan ve iki perdeden oluşan bu müzikli ve danslı oyun, sözümona kusursuz işleyen bir nizamın nasıl adalet dağıtamadığını alenen gösteriyor ve her dönemde aktüel kalabilecek politik bir tenkit sunuyor. Oyunun Muharrem Özcan imzalı rejisi tartışmasız bir biçimde övgüyü hak ediyor. Oyuncuların seslerini, vücutlarını ve yorumlarını eksiksiz sahneye aktaran anlatım biçimi bir saniye bile bırakmıyor izleyiciyi. Oyunu izlerken bu kadar çok gülmeseydim, nefes almama pek fırsat kalmayacak diye düşünürdüm.
Oyuncuların her hareketine takviye olan muazzam sahne tasarımı (Özlem Karabay), hikâyedeki iniş ve çıkışları bir saniye bile kaçırmadan aktaran ışık tasarımı (Ayşe Sedef Ayter) ve tüm bunları sarıp sarmalayan, başlı başına bir üretim olarak kendisini gösteren müzikler (Çağrı Beklen) ise yaratıcılığı zorluyor. Yazının başlığından mütevellit, vücut lisanını, jest ve mimikleri ve hareketlerin denetimini yöneten Düş Büyüktopçuoğlu ise yaptığı çalışmanın hakkını ziyadesiyle vermiş.
Oyuncuların, oyunun müziklerini sahnede canlı icra ediyor olmaları, 15 dakikalık orta dışında kimseye bir saniye duracak vakit tanımıyor. Herostratos rolünde karşımıza çıkan Tuna Kırlı, güzel anti kahramanlardan. Leydi Klementina’yı bile kendisine aşık edecek serserilikte bir fotoğraf çiziyor. Yorulmuyor, durmuyor, bütün vücuduyla karakterini var ediyor. Oyunun hem yönetmeni hem de vali karakteri olan Muharrem Özcan ise son derece komik bir yorumla Tissafernes’e hayat veriyor. Kimi vakit seyirciye sataşıyor, aldığı cevapla oyunun seyrine yeni hareketler katıyor. Oyun boyunca dik durmaya çalışan, adalet temsilcisi yargıç rolündeki İhtilal Özder Akın ise boşuna adalet teşebbüsünü, iniş çıkışlara sahip öfkesi ve hayal kırıklığıyla çok gerçek bir yerden aktarıyor. 10 kişilik takımın tamamı (Tuğba Çom Makar, Cihan Erler, Beğenilen Kırgız, Timuçin Başgül, Kerem Arslanoğlu, Mithat Ozan Küren, Serkan Ilgaz), birbirlerinin yanı sıra sahne ve metinle harikulade entegre oyunlar çıkarıyorlar
Kundakçı, Oyun Atölyesi’nde en erken 1 ve 2 Aralık’ta görülebilir. Seansları görmek ve sahne notlarını okumak isteyenleri buraya alalım.
* Yazının başlığı, oyunun prova notlarından alıntılanmıştır.
