Fransız haftalık mizah dergisi Charlie Hebdo’ya düzenlenen ve 12 kişinin vefatına neden olan vahim akının akabinde mecmuanın yeni sayısı merakla bekleniyordu. Kapağında İslam peygamberinin bir karikatürüne yer veren yeni sayı, üç milyonun üzerinde baskıyla 14 Ocak’ta yayımlandı. Tabir özgürlüğünü ve teröre karşı dayanışmayı desteklemek gayesiyle birçok lisana de çevrildi.
Türkiye’de ise Cumhuriyet’in mecmuayı Türkçe yayımlayacağının duyulması üzerine büyük bir infial koptu. Katliamdan bu yana işlenen günaha meşruiyet yeri arayan İslamcılar, daha gazete basılmadan açık tehditlere başladılar ve yayımlanan seçkinin akabinde gazete binasının önünde “Kouachi kardeşleri sonuna kadar destekliyoruz” açıklamasının yanı sıra cinayet daveti yapacak kadar ileri gittiler. Dahası, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı bugün Cumhuriyet gazetesi hakkında bir soruşturma başlattı.
T24 web sitesi ise mecmuanın tamamını Türkçe olarak yayımladı ve birçoğumuz sonunda okuyabildik. Günlerdir arbedeye kıyamete bakmayın, Charlie Hebdo’nun hayatta kalan müelliflerinden Zineb El Rhazoui mecmuanın son sayısında olanı biteni birinci ağızdan, olanca kolaylığıyla anlatıyor:
Parçalar
İğrenç hücumdan sonra, Charlie Hebdo’nun yazı işleri takımı darmadağın. Kalaşnikov ile delik deşik edildiler lakin haysiyetleri ile öldüler. Biz, hayatta kalanlar ise, daha çok uzun mühlet modülleri toplamaya ve bunlar ile neler yapabileceğimiz üzerinde düşünmeye devam edeceğiz. Hatıra kesimleri ile görmediğimiz, hiçbir vakit görmek istemeyeceğimiz fakat kişisel ve toplu belleklerimizi bir daha terk etmeyecek olan o sahneyi canlandırmaya çalışacağız. Hayır, kimse unutmaz yahut unutmak istemez. Bu yokluk yokmuş üzere nasıl davranabiliriz? Uzun mühlet üzerimizde var olmuş ve hâlâ var olan o Demokles’in kılıcı yokmuş üzere nasıl davranabiliriz yeniden? Onlar öldüler, biz hayatta kaldık ve kesimleri toplamaya daha çok uzun müddet devam edeceğiz.
Olayın kurgusu
Kim nerede oturuyordu? Kim şöyle olsaydı hayatta kalırdı… Öylesine söylenmiş, elveda demeyen, zira bize veda etmeyi düşünmüyorlardı tabii, o son sözleri neydi? En trajik sorulara yanıt bulmak çok vakit ister. 7 Ocak Çarşamba sabahı sorduğumuz birinci soru: kim öldü, kim hayatta kaldı?
Çoğumuz fakat akşam öğrenebildik. Televizyon karşısında kımıldamadan, o feci 12 sayısı karşısında saatlerimizi geçirdik ve saatler geçtikçe birer birer isimler yayınlandı. Hayatta kalanların isimleri de. Kimse, hem kimilerinin vefatı ile yıkılıp hem de kimilerinin hayatta kalmasına bu kadar sevineceğimizi bilemezdi. Biz hayatta kalanlar, hayatın bizi vefattan kurtulduğumuz için nasıl şımarttığını biliyoruz lakin artık geri dönülmez biçimde hayata olan itimadımızı kaybettik.
Allahu Ekber
Tüm takıma ateş açmadan evvel iki defa bu türlü bağırdılar. “Allah en büyüktür,” olağan ki o denli değil ahmak oğlu ahmak, o var olsaydı şayet, senin zevzekliğinin Wolinski, Cabu, Honoré, Charb, Tignous, Bernard Maris, Elsa Cayat ve Mustapha Ourad’ın parlak zekâsını yok etmesine müsaade verir miydi sanıyorsun? “Allahu Ekber” Charb’ın savaş çığlığı idi, e-mail ve sms’lerinde kullandığı selamıydı:” Allahu Ekber! Yarına kadar teslim edebilir misin yazını sence?” Bir gün gazetede bu mevzuyu gülerek konuşmuştuk: “Charb kes artık bunu yüksek sesle söylemeyi, seni gebertmeye geldiklerinde bunu latife olup olmadığını anlayacağız!” Ve işte olan oldu. Charlie’de hepimiz biliyorduk aslında mizahın ne kadar önemli bir sorun olduğunu.
Miras
Acı uzun sürecek, yeni haller alacak, vakit içinde esneyecek… Mirasınızın gizli ve kestirim edilmeyen hazinelerini keşfetmek ve tekrar keşfetmek için vakte hem de çok vakte muhtaçlığımız olacak. Bu gerçekleşene kadar, bize övgüler bıraktınız, meğer siz yuhalanarak yaşadınız, sevilmeden öldünüz ki biz artık anlaşılalım. Sizler sayesinde, bir sene boyunca gönderilerimizde posta fiyatı alınmayacak bizden! Tüm dünya bize yardım etmek, bizi okumak, bize abone olmak, bize bir kahve, bir kadeh, bir bilet ikram etmek istiyor… Vefatınızdan sonra, bizi şımartıyorsunuz, lakin artık maalesef biliyoruz ki kıtlık günleri geri geldiğinde sizsiz geri gelecek.
