Ruh halimin güvercin tedirginliği: Niye gaye seçildim?

19 Ocak 2007’de katledilen gazeteci Hrant Dink’in, kurucusu ve genel yayın yönetmeni olduğu Agos’un 12 ve 19 Ocak 2007 tarihli sayılarında iki kısım halinde yayımlanan son yazısını paylaşıyoruz. Anısına saygıyla…

---

Niye maksat seçildim?

Başlarken bir not: Hiç işlemediğim ‘Türklüğü aşağılamak’ cürmünden altı aya mahkum oldum. Artık artık son deva olarak Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne gidiyorum. 17 Ocak tarihine kadar avukatlarım başvuruyu gerçekleştirecekler ve benden de müracaata eklemek için olayların gelişimini anlatan bir yazı istediler. Ben de belgeye konacak bu yazıyı kamuoyuyla paylaşmayı uygun gördüm. Zira benim için AİHM’in kararı kadar ve hatta ondan daha fazla Türkiye toplumunun vicdani kararı değerli. Birkaç hafta sürecek bu yazı dizisindeki kimi bilgileri ve ruh halimi muhtemelen AİHM’e başvurmak mecburiyetinde kalmasaydım ebediyen kendime de saklayabilirdim. Lakin madem ki iş bu noktaya kadar geldi olan biten her şeyi paylaşmak galiba en iyisi…

Sadece benim değil, yalnızca Ermenilerin de değil… Bütün kamuoyunun merak ettiği ve sormaktan kendini alamadığı soru şu: Türklüğü aşağılamak suçlamasıyla 301’den soruşturma ya da dava açılan çabucak herkes için bir biçimiyle teknik ya da türel tahlil bulundu ve dava mahkumiyete varmadan daha birinci celselerde sonuçlandı da, Hrant Dink niçin altı aya mahkum oldu?

Hafif atlatılanlar…

Bu aslında yanlış bir tespit ya da gereksiz bir soru değil. Anımsanırsa şayet Orhan Pamuk için dava celsesi başlamadan daha, “Ne yapılabilir de dava düşürülebilir?” diye az takla atılmadı. Kimine nazaran Adalet Bakanlığı’nın yargılama için müsaade vermesi gerekiyordu, hasebiyle oraya sormak gerekirdi. Hakikaten o denli de yapıldı. Topun kendisine atıldığını gören Adalet Bakanı ise sıkışmışlığın arasında bir yandan Pamuk’a ateş püskürdü, bir yandan da ortaya çıkıp “Ben bu türlü bir şey demedim” demesi için davetlerde bulundu. Sonuçta Pamuk davasının birinci celsesi gerçekleşti ve bu birinci duruşma esnasında yaşanan vandalist hücumlarla Türkiye dünyaya rezil olunca, davanın ikinci celsesi tıpkı biçimde yaşanmasın diye de ikinci celsenin yapılmasına bile gerek kalmadan dava düşürüldü ve Pamuk’un 301 macerası teknik bir tahlille sona erdirilmiş oldu. Misal sürecin daha hafifi ise Elif Şafak davasında yaşandı. Öncesinde oldukça patırtısı koparılan dava daha birinci celsesinde, Şafak’ın mahkemeye görünmesine bile gerek kalmadan, sona erdirildi. Bu teknik tahlillerden herkes mutluydu. Başbakan Tayyip Erdoğan dahi Şafak’a telefon açıp geçmiş olsun dileğinde bulundu. Benzeri “hafif atlatmaları” Ermeni Konferansı’nın sonrasında yazdıkları nedeniyle haklarında ‘Türklüğü aşağılamak’ suçlamasıyla dava açılan gazeteci ve akademisyen arkadaşlar da yaşadılar.

Cevaplanamayan…

Bu davaların bu halde hafif atlatılmış olmasını kıskandığım sanılmasın. Bilakis bu davaların ya da soruşturmaların açılmış olması dahi mağdurları açısından çok ağır bir bedeldir ve tüm bu davalardan yargılanan arkadaşların yaşamış oldukları haksızlığın ne üzere bir yük taşıdığını en uygun bilenlerdenim ve paylaşanlardanım. Benim derdim onların davalarında gösterilen korku ve telaşın, Hrant Dink davasında niye gösterilmediğini sorgulamak ve cevaplamak. Gerçekten gördük ki, bu hafif atlatmalar hükümete bir tıp opsiyon verdi ve 301’in kaldırılmasını isteyen Avrupa Birliği’nin baskısı karşısında, “sonuçları güzel” bu uygulamalar örnek olarak gösterilebildi fakat hükümetin 301’e ait elinin kolunun bağlı kaldığı ve Avrupa Birliği yetkililerine rastgele bir karşılık yetiştiremediği tek örnek ise Hrant Dink’in mahkumiyet almış olması oldu. Bahis o davaya geldiğinde lisanlar kilitlendi. Sahi, ‘Türklüğü aşağılamak” suçlamasıyla 301’den soruşturma ya da dava açılan çabucak herkes için bir biçimiyle teknik ya da türel tahlil bulundu ve dava mahkûmiyete varmadan daha birinci celselerde sonuçlandı da, Hrant Dink, üstelik de hiç kabahat işlemediği bir yazısında niye altı aya mahkum oldu?

Ermeni olmamın rolü

Evet, bu yanıta hepimizin muhtaçlığı var! Bilhassa de benim. Sonuçta bu ülkenin bir yurttaşıyım ve ısrarla herkesle eşit olmak istiyorum. Ermeni olduğum için kuşkusuz bundan evvel birçok olumsuz ayrımcılıklar yaşadım. Kelam gelimi 1986 yılında Denizli 12. Piyade Alayı’na kısa periyot askerlik (sekiz ay) için gittiğimde, devremdeki tüm arkadaşlarıma yemin merasiminden sonra erbaş rütbesi taktılar ve bir tek beni ayırıp er olarak bıraktılar. İki çocuk sahibi koca bir adamdım, umursamamam gerekiyordu tahminen. Üstelik bir çeşit rahatlık dahi sağlamıştı. Nöbet ya da daha şiddetli misyonlar de verilmeyecekti. Amma ve lakin üzücü koymuştu bu ayrımcılık. Merasim sonrasında herkes ailesiyle memnunluğunu paylaşırken, teneke barakanın gerisinde, tek başıma iki saat boyunca ağladığımı hiç unutamıyorum. Alay komutanımın odasına çağırıp, “Üzülme, bir sorunun olursa gel bana” deyişi hâlâ belleğimde bir yara. 301’den yargılanış, aklanış ya da mahkum oluş bir rütbe takdimi değil hiç kuşkusuz. Hasebiyle “Onlara verilmediğine nazaran bana da verilmemeliydi”, hele hele de “Bana verdiklerine nazaran onlara da verilmeliydi” arayışında asla olamam. Lakin ayrımcılığa uğramanın deneyimleriyle pişmiş biri olarak ussal refleksimin şu soruyu sormaktan da hiç geri durmadığını itiraf etmeliyim: Benim Ermeni olmamın bu sonuçta bir rolü oldu mu?

Bildiklerim ve sezdiklerim

Bu soruya karşılık, bildiklerimi ve sezdiklerimi yan yana getirdiğimde verebileceğim bir karşılık var şüphesiz. Özeti de şu: Birileri karar verdi ve “Bu Hrant Dink artık çok olmaya başladı… Ona haddini bildirmek gerek” diyerek harekete geçti. Kabul ediyorum, kendimi ve Ermeni kimliğimi çok merkeze alan bir tez bu. Abarttığım öne sürülebilir. Ne var ki benim ruhsal algılamam bu… Elimdeki datalar ve yaşadıklarım bana bu tezim dışında bir seçenek bırakmıyor. Uygunu mi artık bana düşen tüm yaşadıklarımı ve sezgilerimi sizlere aktarmak. Sonrası sizin bileceğiniz.

Haddimin bildirilmesi

Öncelikle Hrant Dink’in “çok olmasına” biraz açıklık getireyim. Dink esasen epeyi bir müddettir dikkatlerini çekiyor, canlarını sıkıyordu. 1996 yılıyla birlikte, Agos‘u çıkardığından beri Ermeni toplumunun sıkıntılarını lisana getirirken, haklarını talep ederken ya da tarihin konuşulmasına ait Türk resmi tezinin güzeline gitmeyen kendi duruşunu sergilerken, ortada bir çizmeyi aştığı olmuyor değildi fakat asıl bardağı taşıran damla 6 Şubat 2004 tarihinde Agos‘ta yayımlanan “Sabiha Gökçen” haberi oldu. Dink imzasıyla ve “Sabiha-Hatun’un sırrı” başlığıyla verilen haberde Gökçen’in Ermenistanlı akrabaları konuşuyor ve Atatürk’ün manevi kızı Sabiha Gökçen’in aslında yetimhaneden alınmış bir Ermeni yetim olduğunu tez ediyorlardı. Bu haber, Türkiye’nin en çok satan gazetesi Hürriyet‘te 21 Şubat 2004 tarihinde Agos‘tan alıntılanarak manşetten verilince olanlar oldu ve Türkiye’de yer yerinden oynadı. 15 günü aşkın bir mühlet tüm köşe müellifleri habere ait olumlu, olumsuz yorumlarda bulundular, değişik bölümlerden değişik beyanatlar verildi. Tüm bunların içinde en kıymetlisi ise Genelkurmay Başkanlığı’nın yaptığı yazılı açıklama oldu. Genelkurmay bu haberi yapanlara karşı “Böyle bir sembolü hedefi ne olursa olsun tartışmaya açmak, millî bütünlüğe ve toplumsal barışa karşı bir cürümdür” açıklamasıyla reaksiyon koyuyordu. Onlara nazaran bu haberi yapanlar arka niyetliydi, Türk bayanının miti ve sembolü haline dönüştürülmüş bir kişinin Türklüğünü birden teğe onun üstünden çekerek o kimlikte sarsıntı yaratmaya çalışıyorlardı. Kimdi bu densizler, kimdi bu Hrant Dink? Ona haddi bildirilmeliydi!

Resmi sohbete davet

Genelkurmay bildirisi 22 Şubat Pazar günü yayınlandı. Konutumda, televizyon haberlerinden dinledim uzun bildiriyi. O gece çok rahat değildim. Sonraki gün kesinlikle bir şeyler olacağını seziyordum. Hakikaten deneyimlerim ve sezgilerim beni yanıltmadı. Sonraki gün sabahın erken saatinde çaldı telefonum. İstanbul vali yardımcılarından biri arıyordu. Sert bir tonla, habere ait elimdeki evraklarla Valiliğe beklediğini bildirdi. “Bu davetin hangi emelle yapıldığını?” sorduğumda ise “Sohbet etmek ve elinizdeki dokümanları görmek” halinde yanıtladı. Deneyimli gazeteci dostlarımı aradım, bu davetin hangi manaya geldiğini sordum. “Bu cins sohbetlerin gelenekten olmadığı üzere bunun yasal bir prosedür de olmadığını fakat elimdeki dokümanlarla davete icabet etmemin gerçek olacağını” telkin ettiler.

Dikkatli olmalıydım

Tavsiyeye uydum ve elimdeki dokümanlarla birlikte vali yardımcısının yanına gittim. Oldukça nazikti vali yardımcısı. İçeri buyur ettiğinde, odasında biri bayan iki kişi daha oturuyordu. Nazikçe “Onların kendisinin yakınları olduğunu, sohbetimizde hazır bulunmalarında bir mahzur görüp görmediğimi?” sordu. “Bir mahzur görmediğimi” söyleyip oturduğumda esasen ortamın nazikliğini kavramıştım. Hiç beklemeden girişi yaptı vali yardımcısı. “Hrant Bey” diyordu, “siz, deneyimli bir gazetecisiniz. Daha dikkatli haber yapmanız gerekmez mi? Sonra bu türlü haberlere ne gerek var? Bakın ortalık nasıl allak bullak oldu. Hayır, biz sizi biliyoruz lakin sokaktaki adam ne bilsin? Bu çeşit haberleri öteki bir niyetle yapıyorsunuz sanabilir. Bakın şu elimdeki evrakı görüyor musunuz? Ermeni Patriği’nin bir başvurusu vardı, birtakım internet sitelerinde Ermeni toplumunun birtakım kurumlarına yönelik birtakım densizler, terör sayılabilecek teşebbüslerde bulunmaya çalışıyorlarmış. İşte biz de onları aradık ve Bursa’da bulduk, sonunda adalete de teslim ettik. Lakin bakın işte sokaklar ne üzere beşerlerle dolu. Bu tıp haberlere daha dikkat etmek gerekmez mi?” Vali yardımcısının bu girişle başladığı sohbete, odadaki konuklardan erkek olan da katıldı ve ondan sonra da zati kelamı bir daha diğerine bırakmadı. Vali yardımcısının kelamlarını daha da net bir üslupla bu defa o yineledi. Dikkatli olmamı, ülkeyi ve ortamı gerecek teşebbüslerden kaçınmamı telkin ediyordu: “Sizin yazdığınız birtakım yazılardan, her ne kadar üslubunuza katılmasak da, niyetinizin berbat olmadığını anlayabiliyoruz, lakin herkes bunu bu türlü anlamayabilir ve toplumun yansısını üzerinize çekebilirsiniz,” diyerek de beni kezlerce uyarıyordu. Ben ise haberi hangi niyetle yaptığımı anlatmakla yetindim. Birincisi ben gazeteciydim ve bu bir gazeteciyi heyecanlandıracak bir haberdi. İkincisi de, Ermeni meselesini daima ölenler üzerinden konuşmak yerine biraz da kalanlar ve yaşayanlar üzerinden konuşmayı denemek istiyordum. Lakin görüyordum ki kalanlar üzerinden konuşmak daha zordu! Odadan ayrılacaktım ki götürdüğüm evrakları görmek ya da almak için ısrar bile etmediklerini fark ettim. Dokümanları isteyip istemediklerini onlara ben anımsattım ve verdim. Zati de konuşmaların içeriğinden, beni hangi maksatla oraya çağırdıkları aşikardı. Haddimi bilmeliydim… Dikkatli olmalıydım… Yoksa yeterli olmazdı!

Artık hedefteydim

Hakikaten de sonrası düzgün olmadı. Valiliğe çağrıldığımın sonraki gününden itibaren birçok gazetede birçok köşe muharriri Ermeni kimliği üzerine yazmış olduğum deneme serisinin içinde geçen “Türk’ten boşalacak o zehirli kanın yerini dolduracak pak kan, Ermenilerin Ermenistan’la kuracağı asil damarında mevcuttur” cümlesini cımbızlayarak, bununla Türk düşmanlığı yaptığımı ortak bir kampanyayla lisana getirmeye başladılar. Bu yayınların akabinde ise 26 Şubat günü İstanbul Ülkü Ocakları İl Başkanı Levent Temiz’in başını çektiği bir küme ülkücü, Agos‘un kapısına gelerek aleyhime sloganlar attı ve tehditlerde bulundu. Polis şovun olacağını evvelden haber almıştı. Agos içinde ve kapısında gereken tedbirleri aldı. Tüm televizyon kanalları ve gazete muhabirleri de haberdar edilmişlerdi, hepsi Agos‘un önündeydi. Kümenin kullandığı sloganlar çok netti: “Ya sev ya terk et”, “Kahrolsun ASALA”, “Bir gece ansızın gelebiliriz.” Grubun lideri Levent Temiz’in yaptığı konuşmada gaye açık ve seçikti: “Hrant Dink, bundan sonra bütün öfkemizin ve nefretimizin maksadıdır, gayemizdir.” Küme gösterisini yapıp dağıldı. Fakat ne hikmetse o gün ve sonraki gün rastgele bir televizyon kanalında (Kanal 7 hariç), rastgele bir gazetede (Özgür Gündem hariç) haber geçilmedi. Muhakkak ki Ülkücü kümesi Agos‘un kapısına yönlendiren güç, basını ve medyayı da o olumsuz manzara ve sloganların akabinde blokaj altına -bir iki fireyle- almayı başarmıştı.

Tehlikenin eşiğinde

Agos‘un önünde emsal bir şov de birkaç gün sonra kendilerini Temelsiz Ermeni Argümanlarıyla Gayret Federasyonu olarak isimlendiren küme tarafından yapıldı. Akabinde da devreye o güne kadar hiçbir popülaritesi olmayan Avukat Kemal Kerinçsiz ve onun başkanlığını yaptığı Büyük Hukukçular Birliği girdi. Kerinçsiz ve arkadaşları Şişli Cumhuriyet Savcılığı’na giderek, hakkımda kabahat duyurusunda bulundular. Bu müracaatla birlikte, Türkiye’nin prestijini bütünüyle zedeleyen 301 davalarına da sürat verilmiş oldu. Benimle ilgili ise yeni ve tehlikeli bir süreç başlıyordu. Gerçi ben hayatım boyunca daima tehlikelerin etrafında dolaşmıştım. Ya tehlikeler beni çok sevmişti, ya ben tehlikeleri… Ve işte tekrar uçurumun kıyısındaydım. Peşimde tekrar birileri vardı. Onları seziyordum. Ve onların Kerinçsiz grubuyla hudutlu ve salt onlardan oluşacak kadar sıradan ve görünür olmadıklarını çok âlâ biliyordum.

*****

Ruh halimin güvercin tedirginliği

Başlangıcında, “Türklüğü aşağılamak” suçlamasıyla Şişli Cumhuriyet Savcılığı’nca hakkımda başlatılan soruşturmadan tedirginlik duymadım.

Bu birinci değildi. Emsal bir davaya aslında Urfa’dan aşinaydım. 2002 yılında Urfa’da gerçekleşen bir konferansta yaptığım konuşmada “Türk olmadığımı… Türkiyeli ve Ermeni olduğumu” söylediğim için ‘Türklüğü aşağılamak’ suçlamasıyla üç yıldan beri yargılanıyordum. Duruşmaların gidişatından dahi habersizdim. Hiç ilgilenmiyordum. Urfa’dan avukat arkadaşlar gıyabımda yürütüyorlardı celseleri.

Şişli Savcısı’na gidip söz verdiğimde de epey umursamazdım. Sonuçta yazdığıma ve niyetime güveniyordum. Savcı, yazımın yalnızca bir başına hiç bir şey anlaşılmayan o cümlesini değil, yazının bütününü değerlendirdiğinde, benim ‘Türklüğü aşağılamak’ üzere bir niyetimin bulunmadığını çarçabuk anlayacaktı ve bu güldürü de bitecekti. Soruşturma sonunda bir dava açılmayacağına kesin gözüyle bakıyordum.

Kendimden emindim

Ama hayret işte! Dava açılmıştı. Yeniden de iyimserliğimi kaybetmedim. O kadar ki, telefonla canlı olarak bağlandığım bir televizyon programında, beni suçlayan avukat Kerinçsiz’e “Çok heveslenmemesini, bu davadan rastgele bir ceza yemeyeceğimi, şayet ceza alırsam bu ülkeyi terk edeceğimi” dahi lisana getirdim.

Kendimden emindim, nitekim yazımda Türklüğü aşağılamak üzere bir niyetim ve kastım -hiç lakin hiç- yoktu. Dizi yazılarımın tamamını okuyanlar bunu çok net olarak anlayacaklardı.

Nitekim işte, uzman olarak tayin edilen İstanbul Üniversitesi öğretim üyelerinden oluşan üç kişilik heyetin mahkemeye sunmuş olduğu rapor da bunun bu türlü olduğunu gösteriyordu. Endişelenmem için bir sebep yoktu, davanın şu ya da bu evresinde kesinlikle yanlıştan dönülecekti.

“Ya sabır” çeke çeke…

Ama dönülmedi. Savcı, eksper raporuna karşın cezalandırılmamı istedi. Akabinde da hakim altı ay mahkumiyetime karar verdi. Mahkûmiyet haberini birinci duyduğumda, kendimi, dava mühleti boyunca beslediğim ümitlerimin acı tazyiki altında buldum. Şaşkındım… Kırgınlığım ve isyanım had safhadaydı. “Bak şu karar bir çıksın, bir beraat edeyim, siz o vakit bu konuştuklarınıza, yazdıklarınıza nasıl pişman olacaksınız” diye dayanmıştım günlerce, aylarca.

Davanın her celsesinde “Türk’ün kanı zehirlidir” dediğim lisana getiriliyordu gazete haberlerinde, köşe yazılarında, televizyon programlarında. Her seferinde “Türk düşmanı” olarak biraz daha meşhur ediliyordum. Adliye koridorlarında üzerime saldırıyordu faşistler, ırkçı küfürlerle. Pankartlarla hakaretler yağdırıyorlardı. Yüzlerceyi bulan ve aylardır yağan telefon, e-posta, mektup tehditleri her seferinde biraz daha artıyordu.

Tüm bunlara “Ya sabır” çekip, beraat kararını bekleyerek dayanıyordum. Karar açıklandığında nasıl olsa gerçek ortaya çıkacak ve bu beşerler yaptıklarından utanacaklardı.

Tek silahım samimiyetim

Ama işte karar çıkmıştı ve tüm ümitlerim yıkılmıştı. Gayrı, bir insanın olabileceği en zahmetli pozisyondaydım. Hakim “Türk Milleti” ismine karar vermişti ve benim “Türklüğü aşağıladığımı” hukuken tescillemişti. Her şeye dayanabilirdim fakat buna dayanmam mümkün değildi. Benim anlayışımla, bir insanın birlikte yaşadığı insanları etnik ya da dinî rastgele bir farklılığı nedeniyle aşağılaması ırkçılıktı ve bunun bağışlanır bir yanı olamazdı.

İşte bu ruh haliyle, kapımda hazır bekleyen ve “Daha evvel lisana getirdiğim üzere ülkeyi terk edip etmeyeceğimi” teyit etmek isteyen basın ve medyadan arkadaşlara şu açıklamada bulundum: Avukatlarıma danışacağım. Yargıtay’da temyize başvuracağım ve gerekirse Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne de gideceğim. Bu süreçlerden rastgele birinden aklanamazsam ülkemi terk edeceğim. Zira böylesi bir kabahatle mahkum olmuş birinin benim kanaatimce aşağıladığı başka yurttaşlarla birlikte yaşama hakkı yoktur.

Bu sözleri lisana getirirken tekrar her zamanki üzere duygusaldım. Tek silahım samimiyetimdi.

Kara mizah

Ama gelin görün ki beni Türkiye beşerinin gözünde yalnızlaştırmaya ve açık gaye haline getirmeye çalışan derin güç, bu açıklamama da bir kulp buldu ve bu defa de yargıyı etkilemeye çalışmaktan hakkımda dava açtı. Üstelik bu açıklamayı tüm basın ve medya vermişti ancak onların gözüne batan vilayetle de Agos‘takiydi. Agos sorumluları ve ben, bu sefer de yargıyı etkilemekten yargılanır olduk. “Kara mizah” dedikleri bu olsa gerek. Ben sanığım, bir sanıktan daha fazla kimin yargıyı etkileme hakkı olabilir ki? Lakin bakın şu komikliğe ki sanık bu kere de yargıyı etkilemeye çalışmaktan yargılanıyor.

Türk Devleti adına

İtiraf etmeliyim ki Türkiye’deki “adalet sistemine” ve “hukuk” kavramına olan inancımı ziyadesiyle yitirmiş durumdaydım. Nasıl yitirmeyeyim? Bu savcılar, bu yargıçlar üniversite okumuş, hukuk fakültelerini bitirmiş beşerler değiller mi? Okuduklarını anlayacak kapasitede olmaları gerekmiyor mu? Ancak gelin görün ki, bu ülkenin yargısı bir çok devlet adamının ve siyasetçinin de lisana getirmekten çekinmediği üzere bağımsız değil. Yargı yurttaşın haklarını değil, devleti koruyor. Yargı yurttaşın yanında değil, Devletin güdümünde. Hakikaten şundan bütünüyle emindim ki, hakkımda verilen kararda da her ne kadar “Türk Milleti adına” deniyor olsa da, şu çok açık ki “Türk Milleti adına” değil, “Türk Devleti adına” verilmiş bir karardı bu. Hasebiyle, avukatlarım Yargıtay’a başvuracaklardı lakin bana haddimi bildirmeye karar vermiş derin güçlerin orada da tesirli olmayacaklarının garantisi neydi? Hem sonra aslında, Yargıtay’dan daima hakikat kararlar mı çıkıyordu? Azınlık vakıflarının mülklerini ellerinden alan haksız kararlara birebir Yargıtay imza atmamış mıydı?

Başsavcının uğraşına rağmen

Nitekim işte müracaatta bulunduk da ne oldu? Yargıtay Başsavcısı tıpkı eksper raporunda olduğu üzere cürüm ögesi bulunmadığını belirtti ve beraatımı istedi lakin Yargıtay yeniden de beni hatalı buldu. Ben yazdığımdan ne kadar eminsem Yargıtay Başsavcısı da o kadar okuyup anladığından emindi ki, karara da itiraz etti ve davayı Genel Kurul’a taşıdı. Lakin, ne diyeyim ki, bana haddimi bildirmeye soyunmuş olan ve muhtemelen de davamın her kademesinde bilemeyeceğim usullerle varlığını hissettiren o büyük güç, işte tekrar perde ardındaydı. Hakikaten Genel Kurul’da da oy çokluğuyla benim Türklüğü aşağıladığım ilan edildi.

Güvercin gibi

Şu çok açık ki, beni yalnızlaştırmak, zayıf ve savunmasız kılmak için uğraş gösterenler, kendilerince muratlarına erdiler. Daha şimdiden, topluma akıttıkları kirli ve yanlış bilginin etkisiyle Hrant Dink’i artık ‘Türklüğü aşağılayan’ biri olarak gören ve sayısı hiç de az olmayan değerli bir kesim oluşturdular. Bilgisayarımın güncesi ve hafızası bu bölümdeki yurttaşlar tarafından gönderilen öfke ve tehdit dolu satırlarla yüklü. Bu mektuplardan birinin Bursa’dan postalandığını ve yakın tehlike arz etmesi açısından da oldukça korku verici bulduğumu ve tehdit mektubunu Şişli Savcılığı’na teslim etmeme karşın bugüne kadar rastgele bir sonuç alamadığımı yeri gelmişken not düşeyim. Bu tehditler ne kadar gerçek, ne kadar gerçek dışı? Doğrusu bunu bilmem elbette mümkün değil. Benim için asıl tehdit ve asıl dayanılmaz olan, kendi kendime yaşadığım ruhsal azap. “Bu beşerler artık benim hakkımda ne düşünüyor?” sorusu asıl beynimi kemiren. Ne yazık ki artık eskisinden daha fazla tanınıyorum ve insanların “A bak, bu o Ermeni değil mi?” diye bakış fırlattığını daha fazla hissediyorum. Ve refleks olarak da başlıyorum kendi kendime azaba. Bu azabın bir yanı merak, bir yanı tedirginlik. Bir yanı dikkat, bir yanı ürkeklik. Tıpkı bir güvercin gibiyim… Onun kadar sağıma soluma, önüme ardıma göz takmış durumdayım. Başım onunki kadar hareketli… Ve anında dönecek derece de hızlı.

İşte size bedel

Ne diyordu Dışişleri Bakanı Abdullah Gül? Ne diyordu Adalet Bakanı Cemil Çiçek? “Canım, 301’in bu kadar da abartılacak bir yanı yok. Mahkûm olmuş mahpusa girmiş biri var mı?” Güya bedel ödemek yalnızca mahpusa girmekmiş gibi… İşte size bedel… İşte size bedel… İnsanı güvercin ürkekliğine hapsetmenin nasıl bir bedel olduğunu bilir misiniz siz ey bakanlar? Bilir misiniz? Siz, hiç mi güvercin izlemezsiniz?

Mevt kalım dedikleri

Kolay bir süreç değil yaşadıklarım… Ve ailece yaşadıklarımız. Önemli önemli, ülkeyi terk edip uzaklaşmayı düşündüğüm anlar dahi oldu. Bilhassa de tehditler yakınlarıma bulaştığında… O noktada daima çaresiz kaldım. ‘Ölüm-kalım’ dedikleri bu olsa gerek. Kendi irademin direnişçisi olabilirdim ancak rastgele bir yakınımın hayatını tehlike altına atmaya hakkım yoktu. Kendi kahramanım olabilirdim, ancak bırakın yakınımı, rastgele bir oburunu tehlikeye atarak, yiğitlik yapmak hakkına sahip olamazdım. İşte böylesi çaresiz vakitlerimde, ailemi, çocuklarımı toplayıp, onlara sığındım ve en büyük dayanağı de onlardan aldım. Bana güveniyorlardı. Ben nerede olursam onlar da orada olacaktı. “Gidelim” dersem geleceklerdi, “Kalalım” dersem kalacaklardı.

Kalmak ve direnmek

İyi de, gidersek nereye gidecektik? Ermenistan’a mı? Pekala, benim üzere haksızlıklara dayanamayan biri oradaki haksızlıklara ne kadar katlanacaktı? Orada başım daha büyük belalara girmeyecek miydi? Avrupa ülkelerine gidip yaşamak ise hiç harcım değildi. Şunun şurasında üç gün Batı’ya gitsem, dördüncü gün “Artık bitse de dönsem” diye meşakkatten kıvranan ve ülkesini özleyen biriyim, oralarda ne yapardım? Rahat bana batardı! ‘Kaynayan cehennemler’i bırakıp, ‘hazır cennetler’e kaçmak her şeyden evvel benim imale uygun değildi. Biz yaşadığı cehennemi cennete çevirmeye talip insanlardandık. Türkiye’de kalıp yaşamak, hem bizim gerçek isteğimiz, hem de Türkiye’de demokrasi çabası veren, bize takviye çıkan, binlerce tanıdık tanımadık dostumuza olan saygımızın gereğiydi. Kalacaktık ve direnecektik. Bir gün gitmek mecburiyetinde kalırsak ama… Tıpkı 1915’teki üzere çıkacaktık yola… Cetlerimiz gibi… Nereye gideceğimizi bilmeden… Yürüyerek yürüdükleri yollardan… Duyarak sıkıntıyı, yaşayarak ızdırabı… Öylesi bir serzenişle işte, terk edecektik yurdumuzu. Ve gidecektik yüreğimizin değil, lakin ayaklarımızın götürdüğü yere… Her neresiyse.

Ürkek ve özgür

Dilerim böylesi bir terk edişi hiç lakin hiç yaşamak mecburiyetinde kalmayız. Yaşamamak için ziyadesiyle umudumuz, ziyadesiyle da nedenimiz var aslında. Artık artık Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne başvuruyorum. Bu dava kaç yıl sürer, bilemem. Bildiğim ve beni bir ölçü rahatlatan gerçek şu ki, hiç olmazsa dava bitene kadar Türkiye’de yaşamaya devam edeceğim. Mahkemeden lehime bir karar çıkarsa kuşkusuz çok daha sevineceğim ve bu da demektir ki artık ülkemi hiç terk etmek zorunda kalmayacağım. Muhtemelen 2007 benim açımdan daha da güç bir yıl olacak. Yargılanmalar sürecek, yeniler başlayacak. Kim bilir daha ne üzere haksızlıklarla karşı karşıya kalacağım? Lakin tüm bunlar olurken şu gerçeği de tek garantim sayacağım. Evet kendimi bir güvercinin ruh tedirginliği içinde görebilirim, lakin biliyorum ki bu ülkede beşerler güvercinlere dokunmaz. Güvercinler kentin ta içlerinde, insan kalabalıklarında dahi ömürlerini sürdürürler. Evet biraz ürkekçe lakin bir o kadar da özgürce.

---

Kaynak: Hrant Dink Vakfı