Türkiye’de bir “ekonomik kriz” olduğu söyleniyor. Zenginin, mal mülk sahibinin, ticaret erbabının altın çağını yaşadığı lakin fakirin biteviye fakirleştiği bir kriz. Gelir adaletsizliğinin vahşet sonlarını deneyimlediği, her günü bir şok dalgası hâlinde artırım yağmurlarıyla geçen, absürt fiyatların, uçuk kaçık ürün-değer rezaletinin olağanlaştırıldığı, kitlesel yoksunlukla anılan bir devir bu.
Haftada altı gün çalışıp, bütün ömrünü üç kuruş maaşa işyerine bağışladığın, güvencesizlikle malul, iş kaybetme riskiyle her an yüz yüze olduğun ya da çalıştığın hâlde kirasını ödeyebileceğin bir mesken bulamadığın için memleketine dönmek zorunda kaldığın bir ülke burası. Kent “soylulaştırılırken”, senin en izbe, en mezbele yerlerde dahi başını sokabileceğin bir konutun artık yok. İşte Büyük Türkiye’nin küçük insanlarının depresyonu, kâbusu, gerçeği.
Türkiye’de bir siyasal kutuplaşma olduğundan bahsediliyor. Ülkenin yüzde sekseni sağcılaştırılmışken bir garip kamplaşma… O denli tuhaf bir kamplaşma ki bu taraflardan biri durmadan tacizkârken, öteki daima tavizkâr. O denli bir kamplaşma ki halk ismine şu ekonomik çöküntü hâlinde bile kimlikler üzerinden giden düşük yoğunluklu ve muhalefetin arbedeyi bu biçimiyle kabul etmeye devam ederse kaybetmeye daima yakın durduğu bir garabet.
Türkiye’de şu sıralarda lisanlardan düşmeyen, pop’laşmış bir telaffuz var: “Sınıfsaldır”. Çok beğenilen, lakin ülkede bu tespitin karşılığını verebilen kudretli bir siyasi hareket ve kitlesel bir taban var mı? Maalesef hayır. Kelamını ettiğimiz telaffuz toplumsal medyanın her şeyin içini boşaltan dehlizlerinde kendi görkemli mahiyetinden mahrum durmadan karikatürleşiyor yalnızca. Amaç cümbüş olsun…
Partilemenin, eğlenmenin, şenliğin politize algılandığı ve politik ol(m)anın neredeyse yalnızca buna sıkıştırıldığı bir tuhaf, lanet bir dünya bu. Gösterme çağının hakikatleri hayatın her alanına sirayet ediyor. Düşüyoruz ve bunu iliklerimize kadar hissediyoruz.
Burjuvazinin bir bölüğünün sultasından kurtulmak için öbür bir burjuva (karma) fraksiyona umutlar bağlanmış durumda yalnızca. Mezkûr, öteki burjuva fraksiyon da umudu kendi siyasal gücüne, kabiliyetine değil, iktidarın zaafına bağlamış sırf: “Gidiyorlar…”
İlginçtir lakin bu hikâyeye hakikaten gönülden inanmış olmalılar ki minimum fiyata yapılan artırım şimdi ceplere yansımadan, tıpkı ülkemizdeki öbür fırsatçılar üzere yapıştırdılar fahiş artırımları ulaşım ücretlerine…
Yoksullar için ne kadar da müthiş bir tablo, o denli değil mi? Acı ve acıttığı kadar gerçek. Fakirlere karşı açılmış bir savaş var lakin fakirler ideolojik olarak büsbütün silahsızlandırılmış, örgütsüzleştirilmiş vaziyette. Fakirler iki burjuva fraksiyonun ağzının içine ve yapacağı işe bakıyorlar, o kadar.
“Azıcık aşım, ağrısız başım” diyeceksin, ancak aş aslanın midesinde. O aşın aslanın midesine oturmasını sağlayabilecek bir politik şuur, çeviklik ve hareketlenme de mevcut değil.
Yine de diyebiliriz ki, şu konjonktürde bile ülkede AKP’den ya da rejimden diğer durumu ciddiye alan, siyaset üreten bir odak yok. Bir orta ruhsal üstünlük bir biçimde sahiden nizam muhalefetine geçmiş olsa da bu ruh hâlinin artık yine rejimde olduğunu söyleyebiliyoruz.
Bir müddettir aslında moral ve tesir olarak toparlanma eğilimi gösteren AKP, son zamanlardaki seçim iktisadı ataklarıyla de üstünlüğünü yeterlice berkitiyor. Ayrıyeten siyasal erkin dış siyasette karizmasının yıldızını parlatması da oraya kuşkusuz insan çekiyor, çekecek.
Rejim bilindik hilelerinden de vazgeçmiyor. En şiddetli gördüğü rakibini elemine etmek için akla hayale sığmaz aksiyonlarını hızlandırıyor, HDP’yi etkisizleştirmek için el yükseltiyor.
Din, iman, kimlik, vatan, millet ajitasyonuyla fakirin ağzına çalınan bir parmak bal değerli bir siyasal yatırım fonksiyonu görüyor. Tüm bunları Erdoğan bizatihi kendi gücüyle becermiyor. AKP’nin, rejimin kudreti kendi yetenek ve aklından fazla muhalefetin beceriksizlik ve basiretsizliklerinden besleniyor. Misal, rastgele bir genel grev dalgasında sallanabilir pozisyonda olan rejim, bu türlü bir şeyin olabilirliğinin korkusunu, kuşkusunu dahi duymuyor.
Sokak şahsen muhalefetçe lanetlendi, öcüleştirildi. Buna bir de “gidiyorlar…” efsunu eklenince meyyit toprağı halkın üstüne düzgünce oturmuş oldu. Esasen tabiatıyla gidiyorlar, bu sebeple hareketliliğe, harekete, “maceraya” gerek yok. Sokakta hak aramak provokasyonla birebir manaya geliyor.
Korku ile konfor, ikili bir sıkıştırmayla birbirine kavuşturuldu ve dünyanın en tepkisiz toplumu böylelikle yaratıldı. Meğer ekonomik krizlerin hiçbir nizamı bizatihi götürmeyeceği, ortada örgütlü bir karşı koyuşun olması gerektiği ve bu tip krizlerden derin bir yozlaşmanın çıkma ihtimalinin daima çok yüksek olduğunu söyleyip duruyoruz. Artık bunu söylememize gerek yok, artık yaşıyoruz.
Dahası, böylesi çalkalanma ve devinimler şayet hâlihazırda âlâ, bahadır, savlı bir alternatif yoksa tecrübelenmiş, bilinen iktidarı güçlendirir. Olağan o iktidar güçlü, örgütlü ve hazırsa bu türlü olur. AKP’nin de bu durumda olduğunu güzel biliyoruz.
Yani üstte ANASOL-M hükümeti yok. Toplumun ve devletin kılcal damarlarına kadar bilfiil işlemiş, örgütlenmiş, tüm bir hayatı (ve muhalefeti bile) kendi dünya görüşüne nazaran biçimlendirmiş bir iktidar var.
Büyük ve küçük rant müşterekleri var, din ve iman var, kimlik var, “biz” var, birebir hayatları yaşamasa da tıpkı secdeye eğilen başlar var. Yozlaşma var, kaygı var, örgütsüzlük, bilinçsizlik var. Yirmi yılda birikmiş yirmi bin imkan var, ne yaptığı, ne vadettiği muhakkak olmayan bir muhalefet var. Yani iktidarın süreç nereye sürüklenirse sürüklensin kendini o cendereden, mengeneden çıkarmaya yarayacak imkânları var, kabiliyeti var, mahareti, bahtı var diyoruz. Bunu demek zorundayız, bu bir karamsarlık değil hakikat.
Yoksa bu rejimin yerle bir olmasını en çok isteyenler bu rejimden en çok çekmiş olanlardır. Oturup bunu tartışacak, muhalefete en ufak tenkitte “AKP’lisin yani” diyen hayat formlarıyla uğraşacak hâlimiz de vaktimiz de yok.
Seçim sürecinin uzunluğunun kısaldığı şu periyotta muhtemel bir mağlubiyette “hayal kırıklığı” yaşamayacak olan muhalifler rejimin en kararlı, net ve gerçek muhalifleri tıpkı vakitte. Onların AKP’ye benzemek, AKP üzere olmak üzere bir kaygıları, gündemleri yoktur çünkü.
