Ocak ayının sonuna dair heyecanımız, ocak ayı şimdi gelmeden başlamıştı 30 Ocak’taki Nekropsi, IF Performance Hall Beşiktaş konseri oldukça vakit evvelden açıklanmıştı. Anında “gidiyorum” kararı verdim; günleri, saatleri, dakikaları, saniyeleri sayar halde ocak ayının sonuna geldim. Nekropsi’nin bir efsane olduğunu, memleketteki müziğe bir nebze ilgi duyan herkes biliyor. Bunun farkındaydım fakat birbirini kovalayan şanssızlıklar kümenin 2021’deki ve 2023’teki İstanbul konserlerini kaçırmama da neden olunca, 30 yaşında gidebildiğim birinci Nekropsi konserim bu olacaktı.
Kökleri 1989’a uzanan, lakin 1996 tarihli o kült Mi Kubbesi albümüyle zihinlerimize işlenen Nekropsi, çeşitlerin sonlarında gezinen değil, hudutları fersah fersah aşan bir yapı. Onları yüzeysel bir sınıflandırmayla, rastgele bir çeşidin parantezine alıp geçmek haksızlık olur. Sadık dinleyicileri bilir ki albümlerde ve sahnede duyduğumuz şey, kalıplara sığmayan, deneysel ve eklektik bir ses mimarisidir. Kümesi birçoğumuz tanıyoruz, bu kısa giriş tanımayanlar içindi.
Konser gününün, sahne saati evveliyatındaki ruh haline odaklanmak istiyorum. 30 Ocak akşamında Türkiye’de her gün üst üste gerçekleşen, hakkında görüntüler ve anekdotlar dönen Tarkan konserleri ve hafta içinin müzik gündemine damga vurmuş Çilekeş konseri konuşulmaya devam ediyordu. Her ne kadar çok beğenilen bir haber olsa da Çilekeş’in dönüşü, bilet fiyatları -daha doğrusu fiyatlandırmaları- haklı tartışmalar ve itirazlar üretti.
Bugün Türkiye’de anaakımın biraz dışında kalan kümelerin dinleyicileri çoğunlukla öğrenciler ve genç müzikseverler: gündelik hayatın, iktisadın, belirsizliğin direkt mağdurları. Çilekeş’in geri dönmesi için yıllardır toplumsal medyada lisan döken şahısların ekseriyeti de bu kısma dahilken KüçükÇiftlik Park üzere geniş iştirake açık bir alanda fiyatların 1.950 lirada bile tutunamayıp “nas ekonomisi” devrindeki döviz üzere saatler içinde uçması hakikaten can sıkıcı oldu. Sayısız sorunun ve belirsizliğin olduğu bir ortamda bu türlü bir olayda yalnızca kümesi sorumlu tutmak olanaksız biliyorum lakin Çilekeş dinleyicisi ve ortalama gelire sahip binlerce öğrencinin, genç müzikseverin hissettiklerini görmezden gelmek daha olanaksız.
Müzik kimin için, konserler kimin için, uygun sanatkarları sahnede görmeyi en çok kimler özlüyor da o büyülü anlar geldiğinde her şeyden yoksun kalıyorlar? Nekropsi konserine gittiğim saatlerde aklımdan geçenler bunlardı. Yıllardır kümelerin dönüş yolunu gözleyen kitleler, o beklenen an geldiğinde geçim sıkıntıları ile hayalleri ortasında üzücü bir seçim yapmak zorunda bırakılıyor. Artık gelelim bilet fiyatları 1.000 liranın altında olan, öğrencilere çok daha uygun formda kapı açan Nekropsi konserinin bir semtin bir akşamını nasıl şenliğe çevirdiğine…
Konser günü gelip çattığında, olay yeri olacağı aylar öncesinden belirli IF Beşiktaş’a intikal etme gerekliliğine saatler kala heyecan basarken bir yandan gündemdeki bahislerin da tesiriyle bu konserin ne kadar kalabalık olacağını merak ediyordum. Akşam olup gün ağardığında, IF Beşiktaş’a çıkan hafif yokuşlu sokağı çıkarken gördüklerimize inanamadık. Sekiz, on sefer falan sıranın sonu sandığımız yeri de aşıp Beşiktaş’ın sokaklarını büklüm büklüm saran sıra o denli bir insan seliydi ki ben bir yerden sonra önümüzdeki bireylere “Yahu bu kadar bilet satılmış olabilir mi, sanki bilet satın alma kuyruğuna mı girdik, kazara?” diye sormak durumunda kaldım. Beşiktaş sokakları Nekropsi dinleyicileri için birbirine bağlanmış haldeydi. Bu bahsettiğim sıra, biletin üzerinde yazan konser saatine beş dakika kala görünen sıraydı. Haliyle en sonundan dahil olduk ve girmeye yakın dönüp baktığımızda ardımızda tekrar tıpkı kalabalığı gördük. Görünüm, Nekropsi’nin az fakat öz üretiminin, piyasa dinamiklerine inat nasıl sadık bir kitle yarattığının ispatıydı. Stadyum ya da binlerce kişilik salon konserlerinin turnikeli kuyruklarında görmeye alışkın olduğumuz o mahşeri kalabalık, bir semtin sokaklarını süsledi.
Zamanlama açısından şanslıydık, biz alana girer girmez Nekropsi de sahneye, ellerinde taşıdıkları “Nekropsi güm güm güm” yazılı pankartla çıktı. Konsere Mi Kubbesi albümünden canavar üzere giriş yapan Nekropsi, bir konserden ötesini yaşatıyordu. Daha konserin birinci modülleri ortasında Mi Kubbesi’nin giriş kesimi “Crying Game” başladığında nerede olduğumuzu hissetmeye başlamıştık. Konseri izleyen yüzlerce insanın heyecanı, memnunluğu bir yanındakine geçtikçe büyüyor, sekiyor ve kendisine geri dönüyordu. Saniyede kaç çarpışma, kaç sekiş oldu bilemeyiz lakin konu “Harf Devrimi”ne geldiğinde yerinde duramayan yüzler ve 100’ler olmuş, bulutlara yükselmeye koyulmuştuk.
Nekropsi’yi sahnede var eden bireylerin her biri kendi başlarına taşıdıkları acayip müzisyenlik kimliğinin ötesinde birbiriyle de inanılmaz ahenge sahip birer küme üyesi olmaları, konserin gücünü büyüttükçe büyüttü. Karmaşık, aksak, öngörülemez ritimleri ve tempoyu makine üzere icra etmekte bir an bile tereddüte düşmeyen küme, birbirine çok benzeyebilen ya da hiç benzemeyebilen yüzlerce insanı sözün tam ve olumlu manasıyla yönetti. Bir de, en azından bana daima beğenilen gelen bir detaydır, onlar da sahnede seyircinin memnunluğunu ve heyecanını birebir tondan yaşıyorlardı. Nekropsi o denli “cool” bir küme ki insanın onları dinlerken bir yandan önünü ilikleyesi, hürmetten çekinesi geliyor. Ancak sahnedeki dört büyük müzisyenin yüzünde, kendi heyecanımızı ve sevincimizi hissedince biz de pek rahat ettik.
Beşiktaş’ta yaşadığımız şey, birebir anda hem çok sade hem de çok görkemliydi. Piyasada sıkça dillendirilen “alternatif kümeler talep görmüyor” ezberini bozan bir geceydi. Nekropsi yüzünü eskitmeden ancak her çıktığı sahneyi zihinlere “kült bir anı” üzere kazıyarak var oluyor. Üzerinden yıllar geçtikçe efsaneleşen bu geceler, eşe dosta anlatılan bir kent öyküsüne dönüşüyor.
Dediğim üzere, hem çok sade hem de çok görkemliydi. O akşam, bir semtin alelade sokaklarında birkaç yüz bireydik; lakin herkesin yüzünde, sesinde, bakışında diğer bir his, öbür bir kıssa vardı. Tahminen Nekropsi’yi yeni yeni tanıyanlar da geldi —Aslı Atasoy’un T24’teki “Nekropsi güm güm güm” yazısında dediği üzere, tahminen de hayatları değişti ve artık sadık birer dinleyiciler. Bu büyü, aylarca sürecek PR’la, “olay olacak” diye şişirilerek kurulamazdı. Birkaç yüz insan kendini İstanbul’un talihli gecelerinden birinin tam ortasında buldu.
Temellerin atıldığı 1989’dan günümüze kadar müziğiyle kalıpları yıkan, dönüşmekten ve denemekten hiç geri durmayan Nekropsi, albümlerinde olduğu üzere konser gecelerinde de onları en yeterli tanıyanları, en çok sevenleri bile bir sefer daha kendine hayran bırakmayı başardı. Çok sevilen lakin tanınan kültürün dinamiklerinden azade kalmayı daima mümkün kılan efsane bir küme olarak Nekropsi yüzeyselliğe karşı derinliğin, disiplinin ve ahengin tepede olduğu bir geceyi bizlere armağan etti.
Bu memlekette çok fazla güzel küme var, çok fazla sevilen küme var. Lakin yeterli müzikseverleri, güzel müziği aramaktan yorulmayanları bu yolda tutan, yalnızca müzikleriyle değil varoluşuyla da bir “dayanak” hissi veren ve bu motivasyonu sürdüren; yalnızca albümlerini dinlerken değil, söyleşilerini okurken bile zihnimizin, hislerimizin coşup çağladığını hissetmemize vesile olan birtakım “cool” ağabeylere gereksinimimiz her zamankinden fazla. Nekropsi’nın hayatımıza girmesi ve 1996’da yaptıkları Mi Kubbesi, bu türlü tanım edilebilecek müzik olayları ortasında kesinlikle dönüm noktalarından biri. Hayatın nefes daraltan zorlukta, iktisadın sistematik ve sürdürülebilir krizde, siyasetin zorbalık ve ümitsizlik sarmalında olduğu şu vakitte birbirini tahminen de hiç görmemiş yüzlerce insan, kuvvetli bir haftanın sonunda bir ortaya gelerek o denli zannediyorum ki en fazla bu kadar değerli vakitler geçirebilirdi.
Kapanış notu: Şayet bu konsere gelemediyseniz, Nekropsi’nin Bandcamp sayfasına giderek 2023’teki Salon İKSV konserinin kayıtlarından oluşan ve 30 Ocak’taki konserin gününde ortamlara düşen yeni konser albümlerini dinleyebilirsiniz. Ha, bir de… Günün birinde İstanbul’un bir yerlerinde mana vermekte zahmet çektiğiniz devasa bir kuyruk görürseniz talihinizi denemeyi unutmayınız. Tünelin ucu şahane bir yere çıkabilir.
Desteğiniz bizim için değerli. Buraya kadar geldiyseniz, hatırlatmak boynumuzun borcu. Türkiye üzere tabir özgürlüğünün daima tehdit altında olduğu bir ülkede, elimizden geldiğince nitelikli yayıncılık yapmanın imkanlarını araştırıyoruz. Güvenilirliğini global ölçekte yitiren medya alanında hâlâ yeterli işler çıkarılabileceğine inanıyor, eleştirel kanıyı müşterek bir toplumsal pahaya dönüştürmeyi hedefliyoruz.
Bağımsız yayıncılığı desteklemeniz bizim için ziyadesiyle bedelli. vessaire’nin dağıtımının sürekliliğinin sağlanmasında ve daha geniş kısımlara ulaşmasında okurlarımızın üstlendiği sorumluluk özel bir mana taşıyor. İmkanınız varsa, vessaire’yi desteklemek için vessaire ana sayfamızı ziyaret edebilirsiniz. Dayanağınız için şimdiden teşekkür ederiz, âlâ ki varsınız.
