Birtakım “yıldız muhalifler” ne işe yarıyor?

AKP devri sona erdiğinde uzun vakit tartışılacak. İktidar ve ortaklarının iktisatta, çalışma hayatında, siyasi ömürde, eğitimde, sıhhatte, kültürde, sokakta, hasılı memleketin çabucak her hücresinde sebep oldukları dönüşüm, öncesiyle sonrasıyla incelenecek ve uzun uzun konuşulacak.

AKP’nin sonradan “saray rejimi” diye isimlendirilen iktidar yıllarında her şey değişirken elbette memleketin muhalefet etme hali ve muhalif portresi de değişime uğradı. Birtakım gazeteciler, muharrirler, akademisyenler, meslek örgütlerinin ve sivil toplum kuruluşlarının başındaki isimler toplum nezdinde bedel görmeye, meslek basamaklarında yükselmeye, ihaleler kapmaya, kaşelerini artırmaya, ceplerini doldurmaya başlarken “muhalif” sıfatının da (en kolay tabirle) ekmeğini yemeye başladılar.

Peki, nedir bu “yıldız” muhaliflerin özellikleri? Bu çeşitten muhalifler neyin karşısındadırlar, ne yaparlar ve neye itiraz ederler? Dahası, bu muhalif isimler kimilerimizi neden bu derece rahatsız ediyor? Bu kolay sorulara cevap aramaya çalışalım: Bu isimler, teoride AKP’ye karşılar ancak AKP dışı bir dünyanın varlığına da razı değiller. Yeri gelince AKP’li bir bakanı, iktidarla iş tutan işvereni övebilir, yeri geldiğinde cihatçı terör örgütünü “ılımlı” diye pazarlayabilirler.

Bu isimler mevcut sistemden esasen mutludurlar sadece ufak tefek değişiklikler talep (hatta rica) ederler. Bu ufak tefek değişiklikleri de “büyük laflarla” istediklerinden olsa gerek, herkesten fazla ses çıkarırlar. İktidardan rica ettikleri değişiklikler de genelde özel alanlarına müdahaleyle ilgilidir. Ziyan kendi konutlarına uğradığında gürültü yapmayı tercih ederler. Çabucak çabucak her hususta fikirlerini beyan etme konusunda ziyadesiyle isteklidirler. Mesela az vuruşlu, bol boşluklu, boş içerikli yazılarıyla oradan oraya yüksek fiyatlarla transfer olurlarken, tıpkı yerde çalıştıkları genç meslektaşlarının üç kuruş maaşla sömürülmesine sessiz kalırlar.

Bu periyodun yıldız muhalifleri, iktidar aparatı olma konusunda elbet iktidara yakın isimlerden ve gazetecilerden daha kullanışlıdır. Yandaşların ulaşamadığı bölümlere ulaşıp, örtülü nizam övgüsü yaparak karlarına yarar katabilen bu isimlerin muhtemel bir iktidar değişiminde kapacakları köşelerin pazarlığı da şimdiden yapılmıştır. Meslek basamaklarını üçer beşer atlarken, oturmayı düşledikleri koltuk için sabahtan akşama kadar “orta” yoldan yürümeye devam ederler.

Peki, tüm bunlar ortadayken bu isimler nasıl oluyor da bu kadar destekleniyor, muhalif olarak kabul görülüyor ya da seviliyor? Herhalde birkaç farklı motivasyon devreye giriyor. Birincisi, mevcut sistem halihazırda bu şekil isimler üzerinde yükseldiği için kendi işine yarayanları daha çok besliyor. Biz de televizyon kanallarında, gazetelerde, toplumsal medya mecralarında en çok bu isimleri görüyoruz, bir bakıma bu isimlere maruz kalıyoruz. Yeni bir takım kurma, kanal açma, gazetelerin ya da kanalların birinden başkasına transfer olma üzere durumlar sırf bu yeni jenerasyon yıldız muhaliflere özel. Bugünün emek rejiminde, maddi yahut manevi sorun yaşamadan üretim yapmak üzere kimseye nasip olmayacak bir özgürlüğe sahip olabiliyorlar.

İktidara karşı toplumun büyük bir kesitinde biriken öfke bu isimlere duyulan sempatiyi bir manada besliyor. “İktidarın karşısındaysa kesin benim yanımdadır” mantığı, esasen vahim bir mantıksızlığı gizlerken önermenin kendisinin kadük doğduğu gerçeğini de saklıyor. Baskıdan ötürü susmak zorunda bırakılan, elinden politikleşme manasında tüm hakların alındığı, yurttaşlık misyonunun seçimlerde oy vermeye indirgendiği bu periyotta iktidara karşı konuşan herkes “muhalif, yavuz, halkın gururu” diye anılıyor.

Elinde ses çıkarabileceği bir oy pusulası yahut toplumsal medyada beğeni butonu bırakıldığına ikna edilen insanların bu tip isimleri izlerken tatmin duygusu yaşadıkları bir gerçek. Toplumun harekete geçme, örgütlenme, ses çıkarma refleksleri ve gerçeklikle bağları o denli bir kesildi ki bu medyatik muhaliflerin fikren iktidarın karşısında olması kâfi bulunuyor.

Genelde “iyi insandır” olgusu etrafında şekillenen bu muhalif sınır, düzgünlük kavramının içini boşaltmakla kalsaydı bu yazının yazılmasına gerek kalmazdı. Ancak sol siyasetin içinin boşaltılması, toplumun ses çıkarma yahut itiraz etme reflekslerinin tıkanması, sahiden uğraş eden insanların kriminalleştirilmesi ve değersizleştirilmesi neredeyse bir çırpıda oldu. Bu da insanların nerede konumlandığının bulanıklaştığı, kof bir muhaliflik yarattı. İçi boşaltılmış, yalnızca “iyi, yanlışsız, dürüst” olmaya indirgenmiş, ahlakla ikame edilmiş siyaset algısı da bu isimler tarafından yeşertildi.

Bu durum çaba tarihini, geçmişi ve bugünü yok sayarken yarının tekrar kurulmasını da güçleştiriyor. AKP gittikten sonra ne yapacağız? Kavgamızın en büyük tarafı AKP ise mümkün bir iktidar değişikliğinde artık muhalif olmayacak mıyız mesela? Bugünün muhalifleri, yarın iktidar değiştiğinde artık eleştirdikleri iktidar medyası elemanlarının durumuna düşmeyecek mi? AKP’siz bir yarını nasıl ve kimlerle kuracağız? İslamcı örgütleri ve İsrail’i yere göğe sığdıramayan, yeri geldiğinde iktidarın bakanlarını övmekten çekinmeyen, 1 Mayıs’ta bile pozisyonlanacağı yeri şaşıran, bu memlekete dair tek kaygısı mülteciler olan, Kürt sıkıntısını Öcalan’ın özel hayatı üzerinden tartışan, mesela ilgili ilgisiz her yere Kuzey Kore ve Sovyetler nefretini serpiştiren bu isimlerle mi?

Bu tip isimler eleştirildiğinde, karşıdan daima “ama onlar bedel ödedi” kıssasını diniliyoruz. Kıssanın anafikri de genelde mahpusa girip çıkmak oluyor. Yani adaletsizliğin kol gezdiği böylesi bir periyotta mahpusa girip çıkmış olmak bütün kirleri süratle paka çekiyor. Halbuki kelam konusu şey bedel ödemekse, bugün onun da en ağırını bu memleketin yoksullukla, işsizlikle, borçlulukla sınanan her yaş kümesinden işçileri ödüyor. Bu bedelin faturası maalesef mahpusa girip çıkmakla bitmeyecek kadar ağır.

Günümüzün yıldız muhaliflerinin izlenmesi yahut dinlenmesi en fazla öfkemizi soğurabilir. Halbuki “başka bir dünya mümkün” diyorsak bize dipdiri, her gün tazelenen bir öfke lazım. O öfkeyi de yalnızca iktidara değil, mevcut tertibi besleyen herkese karşı tekrar üretmeliyiz ki yalnızca birkaç yılda bir sandıktan çoğalan gayret değil, her sabah yine ördüğümüz gerçek uğraş gerçek olsun.

Yüzümüzü bu muhaliflerin YouTube kanallarından, bir şey söylemeyen yazılarından aylarca direnen ve nihayetinde kazanan Polonez personellerine çevirmeliyiz mesela. Herkes etrafındaki bu cinsten muhalifleri bir düşünsün. Kimi izliyoruz, kime prim veriyoruz, kime inanmamızı istiyorlar? Mevcut düzenle en ufak bir sorunu olmayan, yolun ortasından yürümeyi matah sayan, eli daima cebinde olan, mış üzere yapan kimseyle bırakın yol yürümeyi, yan yana dahi gelmeyeceğiz.