Memleketi yangından çıkmış bir otel harabesi olarak gördük. Bugün öfke, gözyaşı, “sorumlu kim?” haykırışlarının, yayın yasaklarının, siyasetin günü. Fakat bugün tıpkı vakitte gül yüzlü çocukların, babaların o çocukların otopsisini beklediği… Karne gününü değil, mezuniyetini değil, otopsisini… O babaların beklerken kalp krizi geçirip öldüğü gün.
Gecenin yorgun uykusunun içinde çöken dumanın, yükselen alevin, can pazarının, kayıpların, ölümlerin, çarşaflara tutunarak kurtulmanın lakin büyük bir kabustan bir daha asla kurtulamamanın günü. Eşler, evlatlar, kız kardeşler, arkadaşlar, tanıdıklar ve diğerleri… Bir ülkenin daima “diğerleri.” Annelerin, babaların, çocukların, kendilerinden uzaklara uğurlayacakları, her yerde olabilecek tüm etkinliklerini iptal ettikleri gün.
Ama size bir şey söyleyeyim mi? Çocuklarımızı bu türlü kurtaramayacağız. Ne kadar varlıklı olursanız olun ya da isterseniz dişinizden tırnağınızdan kesin, bu ülkede eğitim sistemi bu haldeyken çocuğunuzu hangi özel, hangi nitelikli okula yazdırırsanız yazdırın, hiçbir işe yaramayacak. Bu ülkede sıhhat sistemi bu türlü epeyce, hepimizin bildiği üzere sistematik formda para için bebek katleden bu nizam sürdükçe, hangi özel hastaneye giderseniz gidin, çocuğunuz tehlikeden azade olmayacak. Hangi servise bindirirseniz bindirin, o servis bu trafikte yol alacak. Zira bu ülkede yaşayacak, o oteldekiler üzere.
Çoğunuz bunları görüyorsunuz. Lakin diyorsunuz ki “Şükür, birebir durumda değilim.” Kabul edelim, riski azalttığınızı düşünüyorsunuz. Ancak o risk durmadan, bir çığ üzere büyüyor. İnsanların önünden son kuruşları alındıkça, sofralarından son ekmekleri çalındıkça, haklarını almak için ayağa kalktıklarında başlarına vuruldukça, maden kazalarında yerin tabanına gömüldükçe, seralarda, tarlalarda tarım çalışanları zehirlendikçe, fabrika yangınlarında yandıkça, asansörlerde vücutları ezildikçe o risk artıyor.
“Ne alakası var?” mı diyorsunuz? Tarım çalışanı örgütsüzse, siz sağlıklı besin yiyemezsiniz. Zehir yersiniz. Personeller iş kazalarından öldükçe, madenlere gömüldükçe, sizin hayatınız da kıymetsizleşir. Milyonlar açsa, eninde sonunda zenginleri yerler. İster uygar bir ihtilal üzere, ister bir ayaklanma olarak vahşice.
Ama yoksulun canı zati kıymetsizdi, değil mi? Neydi ki onun hayatı bu büyük kâr sisteminin karşısında? Bir kum tanesi, ez gitsin. Fakat onun canı değersizleştikçe, diğer canlar kıymetlenmedi. Bilakis, o kum tanesi ezildikçe tüm hayatlar değersizleşti. O nasırlı ellerini toprağa dayayıp doğrulmadığında, direnmediğinde, sizi bile sizliğinizden kurtarıp insanlığı savunmadığında, insanlık o denli çamura battı ki.
Şimdi onu bir otel yangını olarak izliyorsunuz, kardeşim. İşte tam karşınızda duruyor.
Bir vakitler (hayatımda birinci kere kar tatiline gidecekken) eşim “Nasıl bir otel olsun?” diye sordu. “Sendikalı olsun,” dedim. Şaşırdı, tıpkı sizin üzere: “Ne alaka?” dedi. “Dur, bir tane biliyorum,” dedim. Yazın görüşme yaptığım turizm çalışanları “Abla, bizim kış oteli var, oraya da gel,” demişlerdi. Sendikaların durumu çok iç açıcı değil ama…
Yine de sendikalı emekçi nedir biliyor musunuz? Sendikalı emekçi, evvel gönül ferahlığıdır. Orada tatil yaparken birinin hakkının, şüphesiz tam ödenmese de, paspas edilmediğini bilmenin huzurudur. Sendikalı personel bu acımasız insan canı öğüten kâr çarkı, gözü dönmüş hırs denizi içinde ona çomak sokacak bizimkidir. İnsan sıhhati ve hayatına karşın kârlar tam artacakken örgütlü personel, kızıl sendika, muhalif yurttaş (bir ve tıpkı şey üzere düşün) oldu mu, hooop suyunu çeker. Ondan sevmez işveren ve iktidarlar bunları. Sonra sendikalı personel, tahminen bundan da kıymetlisi, dur diyebilen personeldir. Neyin kendisi ve diğerleri için tehlikeli olabileceğini sezen personeldir. Lakin sendikası yoksa, fikrini kendine saklar, kapıya koyacaklarını deneyimle bilir. Fakat sendikası varsa, sendikası da nitekim sendikaysa, o personel riskleri görüp tanımakta ustalaşır. Gereğinde, risk altında çalışmayı reddetmek demektir sendikalı olmak. Ve bilin bakalım bu kimin hayatını kurtarır? Evvel kendisininkini, kabul. Ancak sonra seninkini, çocuğunkini, eşininkini, akrabanınkini.
Sağlık işçileri örgütlü olsalardı, o bebek vefatları olur muydu, bir düşün. Eğitim işçileri o denli örgütlü olsalardı, misal Aladağ’da o çocuklar yanar mıydı? Bu kadar kolay olur muydu teslim almak eğitimi? O otelin işçisi örgütlü olsa, yanar mıydı o otel? Pekala, biz bu kadar örgütlü olsak hiçe sayabilirler miydi hayatımızı? Kim cüret edecek, kim?
Halbuki televizyonda bir gazeteci şöyle diyor: “Ona karşılık veremem, yayın yasağı var. Buna yanıt veremem, yayın yasağı var. Şuna da yanıt veremem…” Cezası büyük. Yüz küsur kişi ölmüş, tek başına onun kabahati mu, sanmam. Ben tweet biriktiriyorum mesela taslak hanesinde. “Atamadığım Tweet’ler” diye kitap çıkarmama ramak kaldı. “Silivri soğuktur şimdi” diye kısık sesle konuşup, sessizce boyun büküp yürüyoruz. Kayyumları falan saymıyorum bile.
Bu işte bir aksilik yok mu? İnceden bir dur demenin, küreğin sapını çevirmenin vakti gelmedi mi sence de?
*Bu yazının birinci versiyonu bayan vardiyası’nda yayımlanmıştır.
Size gereksinimimiz var. Buraya kadar geldiyseniz, hatırlatmak boynumuzun borcu. Türkiye üzere geleceği ziyadesiyle meçhul bir ülkede, elimizden geldiğince nitelikli yayıncılık yapmanın imkanlarını araştırıyoruz. Güvenilirliğini global ölçekte yitirmiş medya alanında hâlâ düzgün işler çıkarılabileceğini göstermek istiyoruz.
Bağımsız yayıncılığı desteklemeniz bizim için çok bedelli. vessaire’nin dağıtımının sürekliliğinin sağlanmasında ve daha geniş kesitlere ulaşmasında okurlarımızın üstlendiği sorumluluk özel bir mana taşıyor. vessaire’yi desteklemek için vessaire ana sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
