Bu ülkede kimi beşerler hayatı yaşar, kimileri da hayatın yükünü taşır. Kimileri sahnede alkış alır, kimileri geride dekoru sürükler durur. Kimileri ışıkta parlar, kimileri karanlıkta çalışır. Biz, o karanlıkta çalışanlarız. Biz bu ülkenin dublörüyüz. Görünmeyiz, tanınmayız, ismimiz jenerikte geçmez. Fakat sahne çökerse birinci biz eziliriz. Kamera durursa birinci biz işsiz kalırız. Sette bir şey zıt giderse birinci bizim canımız yanar. Sonra biri çıkar, o yangının içinde yıldız üzere parlar. Biz de görünmeyen yangının küllerini temizleriz.
Ahmet Emin Yavuk’un ismini birinci defa geçen ay duyduk. Gözleri Karadeniz dizisinde karavancıydı. Dizi çekiliyordu, sahneler planlanıyordu, kıssalar yazılıyordu. Lakin Ahmet Emin Yavuk kadrajda hiç görünmeyen bir hayatı yaşıyordu. Oyuncular sete geldiğinde karavanı hazırlar, gün bitene kadar orada beklerdi. Işıklar ona dönmezdi, kamera onu sevmezdi. Lakin o olmadan da o sahne kurulmazdı.
Sonra bir gece, bir otel odasında darbedildi. O denli kolay bir hengame değil bu. O denli “kişisel mesele” de değildi. Bu, sistemin ürettiği bir şiddetti. Örgütsüzlüğün, güvencesizliğin, yalnızlığın sonucuydu. Bu, “set arkası” dedikleri o geniş, karanlık dünyanın içindeki görünmez ölümlerden sadece biriydi. Ahmet Emin Yavuk’un mevti artık bizim sorumluluğumuz.
Biz bu ülkenin dublörüyüz. Üstelik sadece sahne sanatlarında değil. Okulda öğretmenin yerini tutarız, fakat maaşını alamayız. Hastanede tabibin iş yükünü çekeriz, ancak onun gördüğü prestiji göremeyiz. Fabrikada makine üzere çalışırız, lakin ürettiğimizi satın alamayız. Haberi biz taşırız, yazıyı biz yazarız, lakin ekran oburunu gösterir. Kargo taşırız, oy kullanırız, çocuk büyütürüz, dükkan açarız, iş kurarız… Yani bu hayatı biz döndürürüz. Lakin bu tertibin çarkları daima bizi ezer.
2026’ya girdik. Evet. Yeni bir yıl. Lakin bizim için yeni nesi var? Yeni bir iş teminatımız mi oldu? Hayır. Yeni bir sendika hakkı mı kazandık? Hayır. Yeni bir kontrat, yeni bir hak, yeni bir düzenleme mi var bizim için? Hayır. Yeni vefatlar, yeni baskılar, yeni yasaklar var. Yeni yıl bize değil, diğerlerine kutlu.
Bu yıl da konserler yasaklanacak tahminen, bu yıl da emekçiler grev kırıcılarıyla baş başa kalacak. Bu yıl da gençler susturulacak. Bu yıl da diziler sansürlenecek, tiyatrolar kapatılacak, kitaplar yasaklanacak. Bu yıl da dublörler ölecek. İsmi duyulmayanlar, kıssası anlatılmayanlar, yokmuş üzere davranılanlar… İşte bu yüzden, artık dublör olmayalım. Sahnenin sahibiyiz, zira o sahneyi biz kurduk. Işık bizim alnımıza da vurmalı. Kamera bizi de çekmeli. Jenerikte bizim de ismimiz geçmeli. Bir şey daha: Biz artık birbirimize ses olmalıyız.
Ahmet Emin’in kıssası, sırf Ahmet Emin’in değil. Bu, hepimizin kıssası olabilir. Bu yazıyı onun için yazıyoruz fakat biliyoruz: Bu kahrolası nizamda her an sıradaki olabiliriz. Bu yüzden artık her vefat sessizce unutulmasın. Her mevtin ismi konulsun. Her adaletsizlik biraz daha yankı bulsun. Hiçbir haykırış yanıtsız kalmasın.
Sadece oyuncular, direktörler, üretimciler değil. Karavancılar, ışıkçılar, sürücüler, sanat direktörleri, çaycılar, prodüksiyoncular, kostümcüler, ses teknisyenleri… Hepimiz bir setin kesimiyiz. Hepimiz bu ülkenin yükünü taşıyoruz. Artık birbirimizin dublörü değil, birbirimizin yoldaşı olmalıyız. Yeni bir kelam verelim birbirimize: Bu tertibin görünmeyen ölüleri olmayacağız. Bu hayat bizim, sahne bizim, kelam bizim. Bundan sonrası bizde.
Desteğiniz bizim için kıymetli. Buraya kadar geldiyseniz, hatırlatmak boynumuzun borcu. Türkiye üzere tabir özgürlüğünün daima tehdit altında olduğu bir ülkede, elimizden geldiğince nitelikli yayıncılık yapmanın imkanlarını araştırıyoruz. Güvenilirliğini global ölçekte yitiren medya alanında hâlâ düzgün işler çıkarılabileceğine inanıyor, eleştirel kanıyı müşterek bir toplumsal kıymete dönüştürmeyi hedefliyoruz.
Bağımsız yayıncılığı desteklemeniz bizim için ziyadesiyle kıymetli. vessaire’nin dağıtımının sürekliliğinin sağlanmasında ve daha geniş kesitlere ulaşmasında okurlarımızın üstlendiği sorumluluk özel bir mana taşıyor. İmkanınız varsa, vessaire’yi desteklemek için vessaire ana sayfamızı ziyaret edebilirsiniz. Dayanağınız için şimdiden teşekkür ederiz, uygun ki varsınız.
