Sporculara hayranlık duyarak büyüdüm. Futbol ve basketbol başta olmak üzere sporun pek çok kolunu denemeye uğraş ettim. Bunların ortasında aklımın en çok kaldığı kısımlardan biri jimnastikti, jimnastik atletlerinin estetik şovları ve hareketleri beni daima büyüledi. Ama aklımda en çok yer eden, sanki ona odaklansam kendime bir meslek edinebilir miydim diye düşündüğüm yegane alan satranç oldu. Pekala, neden satranç?
Otuzlu yaşlarına gelmiş insanların genelde karşılaştığı pişmanlık duygusu vakit zaman beni de ele geçiriyor. Bu nedenle son vakitlerde etrafım sayesinde tetiklenen satranç aşkım düzgünce ayyuka çıkmış halde. İlkokulda “seçmeli ders” kavramını bana tanıtan, büyülü dünyasıyla tanışmaktan keyif aldığım satrançtan neden uzaklaştığımı pek de hatırlamıyorum. En güzel hatırladığım şeyse hiçbir masa oyununun bana satranç kadar keyif vermemesiydi. Vakit içinde futbola, akabinde da basketbola gönül vererek neredeyse hiçbir oyunu kaçırmayan bir izleyiciye dönüştüm. Bilhassa günümüz futbolunda oyunun taktiksel boyutlarının daha da ortaya çıkması, futbolun yıldız oyuncular yerine yıldız teknik yöneticilerin oyununa dönüşmesiyle bu oyun da bir çeşit satranca dönüşmüştü.
Hepimiz kendi alanında “dahi” yahut “yetenekli” diye nitelendirilen ünlü şahısların kesinlikle satrançla bağlantılı bir fotoğrafı olduğunu biliriz. Cristiano Ronaldo ve Lionel Messi’nin karşılıklı satranç oynarken verdiği meşhur poz herhalde bunların en bilineni sayılabilir. Çağdaş futbolun değiştiren en büyük figürlerden Pep Guardiola, özel bir tertipte Magnus Carlsen ile bir ortaya geldiğinde ellerinden geldiğince futbol ve satrancın benzerliklerinden de bahsettiler. Hem futbolda hem de satrançta merkezi denetim etmenin kıymetinden tutun, agresif hamle oyununun avantajlarına kadar her şeye değinmeye çalıştılar. Büyük bir satranç hayranı olan Guardiola, 2012’de teknik yöneticilik mesleğine orta verdiğinde ağır baskı altında neler yapılabileceğine dair tavsiyeleri büyük satranç efsanesi Garry Kasparov’dan almıştı.
Belki de şimdilerde daha güzel anladığımı düşündüğüm satranç bana bu yüzden daha büyüleyici geliyordur. Satranç, hiç de fark ettirmeden, hayatımızın bir kesimine dönüşmüş durumda. Sebep sonuç bağlantıları, mesela konuşmadan evvel düşünmemiz ve daha birçok şey bize satrancı hatırlatıyor. Ama ne yazık ki ülkemizde satranç hâlâ büyük ölçüde geri planda kalıyor.
Ülkemizde satranca verilen ehemmiyet esasen 1990’larda yükselmeye başlamışken, satranç ansızın 2000’lerin sonunda gündemden adeta düşürüldü. İnsan yaş aldıkça, satranca ilgisini daha fazla gizleyemiyor. Bir spor muharriri olarak satrançtan uzunca bir müddet farklı kaldığım için üzülüyorum. Son devirde sevgili dostum Seçkin Serpil ve satranç etrafından beni tanıştırdığı bireyler sayesinde, bu yıl Macaristan’ın başşehri Budapeşte’de düzenlenen FIDE Satranç Olimpiyatları’nın sıkı bir takipçisine oldum. Hatta durumu şöyle açıklayabilirim: Mustafa Yılmaz’ın Magnus Carlsen’le yaptığı maçta Mustafa’nın Carlsen’i yenebileceği ihtimali doğduğunda yaşadığımı heyecanı, ne 2002 Dünya Kupası’nda üçüncü olurken, ne 2008’de Semih Şentürk’ün son saniye golünde, ne de 2010 Basketbol Dünya Şampiyonası’nda bizi finale götüren Kerem Tunçeri’nin son saniye turnikesinde yaşadım. O vakit anladım ki, satrancın büyüsü hakikaten değişikmiş.
Son devirde çıkardığımız en büyük yeteneklerden GM (Büyük Usta) Ediz Gürel ve Yağız Kaan Erdoğmuş’un her zaferinin bana verdiği gururu sözlerle anlatmam mümkün değil. 2016’daki başarıda grubun genç yeteneği, bugün gençler ile büyükler ortasında adeta bir köprü vazifesi gören Vahap Şanal’ın masanın başındaki duruşu bile tanım edilemez hisler veriyor. Hele bir de GM Mustafa Yılmaz var ki adeta hepimize ağabeylik dersi veriyor. Formsuz olmasına karşın hiç yüzü düşmüyor ve bütün kadroya moral vermekten geri kalmıyor. Bilhassa Ediz ve Yağız Kaan’la ortasındaki kimya nitekim geleceğe umutla bakmamı sağlıyor. Emre Can’dan da bahsetmesek olmaz ki o da hoş bir turnuva geçirdi, daima gülen yüzüyle hem kadroya hem de bize moral kaynağı oldu. Bayan ekibimizin da eksiği yok fazlası var. Bilhassa son bayanlar olimpiyat şampiyonu Ukrayna ile berabere kalmaları inanılmaz bir başarıydı. Bilhassa kadronun en genç oyuncusu WIM Gülenay Aydın’ı başka bir gözle takip ettim. Onun başarısı eminim daha fazla kız çocuğunu satranca yöneltecekti.
Hayatın gündelik geriliminden, meselelerinden bizi uzaklaştırdıkları ve heyecanlandırdıkları için kadrolarımıza minnet borcum var. Tahminen geç kaldım lakin satranca olan aşkım ve heyecanım tekrar alevlendi. Ünlü bir satranç oyuncusu ve muharriri Irving Chernev’in de bir kelamıyla yazımın burada sonuna geliyorum: “Satranç hakkında hayat için fazla uzun olduğu söylenir. Ancak bu satrancın değil hayatın kusurudur.”
Not: Olimpiyatları Açık’ta 12, Kadınlar’da 26. sırada bitiren ulusal grubumuzun oyuncularını yürekten kutluyorum. Ayrıyeten Ediz Gürel’i ikinci masalarda kazandığı bronz madalya, Yağız Kaan’ı da 2600 Elo’ya ulaşan en genç oyuncu olduğu için tebrik ederim. Kaç hoş başarılara.
Size gereksinimimiz var. Buraya kadar geldiyseniz, hatırlatmak boynumuzun borcu. Türkiye üzere geleceği ziyadesiyle meçhul bir ülkede, elimizden geldiğince nitelikli yayıncılık yapmanın imkanlarını araştırıyoruz. Güvenilirliğini global ölçekte yitirmiş medya alanında hâlâ güzel işler çıkarılabileceğini göstermek istiyoruz.
Bağımsız yayıncılığı desteklemeniz bizim için çok kıymetli. vessaire’nin dağıtımının sürekliliğinin sağlanmasında ve daha geniş kesitlere ulaşmasında okurlarımızın üstlendiği sorumluluk özel bir mana taşıyor. vessaire’yi desteklemek için vessaire ana sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
