Sosyal medyada çokça karşılaştığımız tesirli yorumların dayandığı temel prensipleri kayda geçirmek artık kaçınılmaz bir zorunluluktu. Bu rehberi, bize bu prensipleri öğreten yorulmak bilmez ruhlara ithaf etmekten öbür dermanımız yok. Ne de olsa, teori pratikten doğar ve yeniden pratiğe ışık fiyat. Toplumsal medyada nasıl daha tesirli yorum yapılır? Sekiz unsurda açıklıyoruz, buyursunlar.
1. Gönderinin tamamını yahut ilgili ilişkideki yazıyı asla okumayın. Şöyle bir göz gezdirmek, reaksiyon vermenizi sağlayacak anahtar sözleri bulmanıza kâfi de artar bile. Dikkatle okumaya vakit harcamak, yorumunuzun tesirini azaltacaktır. Okumak, probleme reaksiyon verme sürenizi geciktirir, yansınızın tesirini zayıflatır. Vakit nakittir.
2. Birinci maddeyi gereğince ikna edici bulmadıysanız, şunu hatırlayın: Yazanın yahut paylaşanın tüm hisleri, tecrübeleri ve pahaları esasen başlıkta, hiç olmazsa birinci cümlede bütün açıklığıyla yer almalıdır. Hislerini, tecrübelerini, yorumlarını ve kıymetlerini metnin satır ortalarına, parantez içlerine yahut dipnotlara yerleştirenlerin niyeti sizi pusuya düşürmektir. Kanmayın.
3. Konusu ne olursa olsun, maruz kaldığınız içeriğin her vakit sizinle ve tercihlerinizle ilgili olduğunu düşünün. Her içeriğe bu türlü yaklaştığınızda kişiliğinizin ve hayatınızın taarruz altında olduğunu anlamanız sıkıntı olmayacaktır. Karşı hücuma geçmek için aradığınız fırsat ayağınıza gelmiştir, size dayatılan tüm tezleri hayatınızdan alelade örnekler vererek yanlışlayabilir ve alkışlanabilirsiniz. Unutmayın, hiçbir şey yahut hiç kimse sizden daha bedelli değil.
4. Yazı yahut paylaşım tenkitlerinizin yahut olaylara tepkilerinizin yanlış yahut temelsiz olduğuna işaret ediyorsa, “peki, ya…?” kalıbı kurtarıcınız olabilir. İlgisiz de olsa suçlamanızı yapmaktan, muhatabınızı riyakarlıkla yahut tutarsızlıkla itham etmekten çekinmeyin. Yapacağınız suçlama konusunda kararsız kalırsanız hâlâ bir dermanınız var: “Hayatımda daha saçma bir şey okumadım, harcadığım vakte yazık.” Fazla uzatmak istemiyorsanız, “Çok şanssız bir yazı olmuş,” da diyebilirsiniz. Unutmayın, bu kalıp her vakit çalışır.
5. Yaşadığımız çağda bağlamın hiçbir kıymeti yoktur. Toplumsal bir olayın yahut sıkıntının nedenlerini, sonuçlarını düşünmeye kimsenin vakti yok. Dahası, muhtaçlığı da yok. Toplumsal sorunların öncesindeki ve sonrasındaki temasları ortaya çıkarmak, gerçeklere ait ispatlar sunmak sizin misyonunuz değil. Sizi rahatsız eden siyasi paylaşımlar yapanlara toplumları bireylerin oluşturduğunu, sonlu ferdî tecrübelerin de yaşadığımız dünyayı pekâlâ açıklayabileceğini hatırlatın.
6. Dikensiz gül bahçesine benzeyen cennet dünyamızda yaşayıp tanınan eğilimleri eleştirenler cehaletten, şımarıklıktan, kendini bilmezlikten muzdariptir. Hiçbiri değilse, eleştirdiği kişiyi yahut bireyleri ölesiye kıskanıyordur. Oburlarının katıksız mutluluğundan rahatsız oluyordur, sevincinizi öldürmek istiyordur. Tenkit, en kolay yoldan dikkat çekmenin sistemidir. Bu türlü ucuz numaraların size sökmeyeceğini onlara söylemekten çekinmeyin. Kül yutmayacağınızı bütün dünya görsün.
7. Geç kavuştuğumuz kapitalizm fırsat eşitliğinin ideolojisidir. Teknoloji, her çağda olduğu üzere günümüzde de sadece kutsanmayı hak eder. İnsanları birbirinden ayıran yegane şey zekadır. Kapitalizmden şikayet eden dağ başında yaşayabilir, her teknolojik gelişmeyi eleştiren kil tabletlerle irtibat kurabilir, gereğince çalışıp kendini geliştirmeyen de yaşadıklarını ağlayarak günlüğüne yazabilir. Bunları yapanlarla karşılaşırsanız onları herkesin önünde rezil etmekten geri durmayın, derslerini verin.
8. Evvelki hususların hiçbirine ikna olamadıysanız, yazıyı yazanın ve yayımlayanın (herkesin kaçınılmaz biçimde farkında olduğu) somut gerçeklikle tüm bağlarının koptuğunu ileri sürebilir, yeni gelişmeleri okumakta ne kadar zorlandığına işaret edebilir, tenkitlerinize akademik bir tonlama da katarak maruz kaldığınız içeriğe bıyık altından gülebilirsiniz. Unutmayın, günümüzde hakikate muhtaçlığımız kalmadı, siz de istisnasız her bahiste fikir sahibi olabilirsiniz.
Desteğiniz bizim için kıymetli. Buraya kadar geldiyseniz, hatırlatmak boynumuzun borcu. Türkiye üzere söz özgürlüğünün daima tehdit altında olduğu bir ülkede, elimizden geldiğince nitelikli yayıncılık yapmanın imkanlarını araştırıyoruz. Güvenilirliğini global ölçekte yitiren medya alanında hâlâ uygun işler çıkarılabileceğine inanıyor, eleştirel kanıyı müşterek bir toplumsal bedele dönüştürmeyi hedefliyoruz.
Bağımsız yayıncılığı desteklemeniz bizim için ziyadesiyle pahalı. vessaire’nin dağıtımının sürekliliğinin sağlanmasında ve daha geniş bölümlere ulaşmasında okurlarımızın üstlendiği sorumluluk özel bir mana taşıyor. İmkanınız varsa, vessaire’yi desteklemek için vessaire ana sayfamızı ziyaret edebilirsiniz. Dayanağınız için şimdiden teşekkür ederiz, âlâ ki varsınız.
